Nam Xuân phát huy hiệu quả thiết chế văn hóa, thể thao

Không chỉ là những công trình phục vụ sinh hoạt chung, hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao ở xã Nam Xuân đang từng bước trở thành “điểm tựa” gắn kết cộng đồng. Đây là cơ sở quan trọng để địa phương thúc đẩy phong trào văn hóa - văn nghệ (VHVN), thể dục - thể thao (TDTT) quần chúng phát triển.

Tại nhà văn hóa bản Bút thường xuyên diễn ra các hoạt động văn hóa - văn nghệ tạo sự gắn kết trong cộng đồng.

Xã Nam Xuân hiện có 9/14 bản có nhà văn hóa, cơ bản đáp ứng nhu cầu hội họp, sinh hoạt cộng đồng và tổ chức các hoạt động VHVN, TDTT. Đối với 5 bản chưa có nhà văn hóa, xã đã có kế hoạch xây dựng trong năm 2026 từ nguồn vốn chương trình mục tiêu quốc gia. Việc từng bước hoàn thiện hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao không chỉ nhằm “lấp khoảng trống” về hạ tầng, mà còn hướng tới thúc đẩy các phong trào VHVN, TDTT phát triển đồng đều giữa các bản.

Thực tế tại những bản đã có nhà văn hóa, đời sống văn hóa tinh thần của người dân ngày càng được nâng lên rõ nét. Nhà văn hóa không chỉ là nơi tổ chức các cuộc họp bản, sinh hoạt chi bộ hay triển khai nhiệm vụ chính trị của địa phương, mà còn là không gian sinh hoạt quen thuộc, nơi người dân gặp gỡ, giao lưu, tập luyện văn nghệ, thể thao sau những giờ lao động. Chính sự “hiện diện” thường xuyên của các hoạt động này đã khiến nhà văn hóa thực sự “có hồn” và gắn bó chặt chẽ với đời sống Nhân dân.

Bản Bút hiện có 106 hộ, với 98% đồng bào dân tộc Thái. Đây là bản duy nhất của xã hiện có tới 3 đội văn nghệ hoạt động thường xuyên, tạo không khí sinh hoạt văn hóa sôi nổi, lan tỏa tinh thần gắn kết trong cộng đồng. Bí thư chi bộ, Trưởng bản Bút Hà Công Chức cho biết: “Nhà văn hóa bản có thể đáp ứng khoảng 100 chỗ ngồi, thuận lợi để bản tổ chức các buổi tuyên truyền chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Ngoài ra, nhà văn hóa bản còn thường xuyên được xã chọn là nơi tổ chức các lớp tập huấn bảo tồn di sản văn hóa, truyền dạy văn hóa phi vật thể, nghiệp vụ du lịch... Cũng từ đó mà người dân bản Bút có thêm cơ hội tiếp cận kiến thức, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống”.

Cùng với bản Bút, thiết chế văn hóa, thể thao ở một số bản như Bút Xuân, Lết, Khang... cũng được đánh giá có bước chuyển biến tích cực trong những năm gần đây. Ở những bản này, các hoạt động VHVN, TDTT được duy trì đều đặn, gắn với nhu cầu thực tế của người dân. Bóng chuyền là môn thể thao được nhiều người yêu thích, song điều đáng ghi nhận là các bản vẫn bảo tồn và phát huy các môn thể thao, trò chơi dân gian truyền thống như đẩy gậy, cà kheo, chọi cù, tó lẹ... Những hoạt động này thường được tổ chức lồng ghép trong các dịp lễ, tết, ngày hội, vừa tạo không khí vui tươi, phấn khởi, vừa góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa đặc trưng của địa phương.

Đánh giá về vai trò của thiết chế văn hóa, thể thao, Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Nam Xuân Phạm Thị Nhị khẳng định: “Trong quá trình XDNTM gắn với mục tiêu nâng cao chất lượng đời sống văn hóa tinh thần cho Nhân dân, xã xác định rõ thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở không chỉ là hạ tầng phục vụ sinh hoạt cộng đồng, mà còn là “trục kết nối” quan trọng giữa chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước với đời sống người dân địa phương. Từ nhận thức đó, việc đầu tư, quản lý và phát huy hiệu quả các nhà văn hóa bản, sân thể thao gắn với các hoạt động phong trào luôn được địa phương quan tâm triển khai, phù hợp với điều kiện thực tế. Hiện nay, tỷ lệ người dân trên địa bàn xã tham gia tập luyện TDTT thường xuyên đạt trên 50%; trên 80% gia đình văn hóa và 100% khu dân cư văn hóa”.

Xã Nam Xuân xác định trong năm 2026 sẽ tiếp tục hoàn thiện hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao, đồng thời chú trọng đổi mới cách thức tổ chức các hoạt động VHVN, TDTT để tạo sức lan tỏa rộng hơn. Dự kiến, xã sẽ tổ chức các hội thi, hội diễn văn nghệ, hát khặp, giao lưu văn hóa ẩm thực giữa các bản... nhằm tạo sân chơi, đồng thời thúc đẩy giao lưu, khuyến khích các bản duy trì tập luyện, sinh hoạt văn hóa, thể thao thường xuyên và bền bỉ hơn.

Từ những nhà văn hóa bản đã đi vào nền nếp sinh hoạt, những đội văn nghệ, thể thao quần chúng duy trì đều đặn ở các bản Bút, Bút Xuân, Lết, Khang... có thể thấy thiết chế văn hóa, thể thao ở xã Nam Xuân đang từng bước phát huy vai trò là không gian kết nối cộng đồng và gìn giữ bản sắc.

Bài và ảnh: Hoài Anh