Mỹ thanh toán nợ cho LHQ kèm yêu cầu đẩy mạnh cải cách

Đại sứ Mỹ tại Liên hợp quốc (LHQ) Mike Waltz mới đây cho biết, Mỹ sẽ sớm thực hiện khoản thanh toán ban đầu cho số tiền lên tới hàng tỷ USD còn nợ LHQ trong vòng vài tuần tới. Tuy nhiên, Washington đồng thời nhấn mạnh rằng việc chi trả này đi kèm yêu cầu cơ quan này phải tiếp tục đẩy mạnh cải cách.

Đại sứ Mỹ tại Liên Hợp Quốc Mike Waltz phát biểu tại trụ sở Liên Hợp Quốc ở thành phố New York, Mỹ, ngày 27 tháng 1 năm 2026. Ảnh: Reuters.

Ông Waltz ngày 6/2 cho biết Mỹ sẽ giải ngân một “khoản thanh toán đáng kể” cho nghĩa vụ đóng góp thường niên, dù con số cuối cùng vẫn chưa được chốt.

Tuyên bố được đưa ra chỉ hai tuần sau khi Tổng Thư ký LHQ Antonio Guterres cảnh báo tổ chức gồm 193 quốc gia thành viên đang đứng trước nguy cơ “sụp đổ tài chính cận kề” do các khoản phí chưa được thanh toán, trong đó phần lớn là từ phía Mỹ.

Theo LHQ, hơn 95% khoản thiếu hụt trong ngân sách thường xuyên hiện nay là do Mỹ chưa thanh toán, tương đương 2,19 tỷ USD tính đến đầu tháng 2. Ngoài ra, Washington còn nợ 2,4 tỷ USD cho các chiến dịch gìn giữ hòa bình hiện tại và trước đây, cùng 43,6 triệu USD dành cho các cơ quan tư pháp của LHQ.

Ngày 3/2, Tổng thống Donald Trump đã ký ban hành một dự luật chi tiêu, trong đó phân bổ 3,1 tỷ USD cho các khoản đóng góp của Mỹ cho LHQ và các tổ chức quốc tế khác.

Ông Waltz cho biết khoản tiền sắp được giải ngân sẽ dùng để xử lý các khoản nợ tồn đọng nói chung, đồng thời phản ánh sự ghi nhận của Washington đối với một số cải cách mà LHQ đã triển khai.

Washington hiện ủng hộ chương trình cải cách UN80 do Tổng Thư ký Guterres khởi xướng, nhằm tinh giản bộ máy, cắt giảm chi phí và nâng cao hiệu quả. Tuy nhiên, Mỹ cho rằng LHQ cần làm nhiều hơn nữa, đặc biệt là trong việc giảm chồng chéo giữa các cơ quan và thu gọn bộ máy quan liêu vốn bị đánh giá là cồng kềnh và kém hiệu quả.

Tổng thư ký Antonio Guterres, hai tuần trước, cảnh báo LHQ đứng trước nguy cơ “sụp đổ tài chính” vì thiếu ngân sách. Ảnh: Reuters

Cuối tháng 12, Đại hội đồng LHQ đã thông qua ngân sách thường xuyên năm 2026 trị giá 3,45 tỷ USD, bao gồm chi phí vận hành các văn phòng trên toàn cầu, tiền lương nhân viên, các hội nghị, cũng như các chương trình phát triển và nhân quyền.

Khủng hoảng tài chính của LHQ diễn ra trong bối cảnh chính quyền Mỹ dưới thời Tổng thống Donald Trump thu hẹp vai trò đa phương, cắt giảm tài trợ tự nguyện và rút khỏi một số cơ quan của LHQ.

Thúy Hà

Nguồn: Reuters