Hành lang an toàn điện vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro

Mỗi năm, khi mùa mưa bão đến gần, ngành điện lại đồng loạt triển khai chiến dịch phát quang cây cối, kiểm tra an toàn hành lang nhằm hạn chế nguy cơ sự cố. Tuy nhiên, thực tế cho thấy, nguy cơ mất an toàn điện không chỉ xuất hiện trong mùa mưa bão mà hiện hữu quanh năm, bắt nguồn từ chính các hoạt động sản xuất, xây dựng và sinh hoạt hằng ngày chưa tuân thủ quy định an toàn.

Ra quân giải phóng hành lang lưới điện trên địa bàn phường Hàm Rồng. Ảnh: Tùng Lâm

Hiện hữu nguy cơ

Theo rà soát của Công ty Điện lực Thanh Hóa, từ đầu năm đến nay, hệ thống lưới điện do công ty quản lý đã ghi nhận 1.056 vụ sự cố. Trong 65 vụ sự cố xác định được nguyên nhân liên quan đến hành lang an toàn lưới điện, có 44 vụ do thả diều và vật bay, 13 vụ do cây đổ hoặc chặt cây, 6 vụ do hoạt động thi công... Cũng từ đầu năm đến nay, trên địa bàn tỉnh xảy ra 4 vụ tai nạn điện trong dân, làm 2 người tử vong và 2 người bị thương, cho thấy nguy cơ mất an toàn điện vẫn ở mức đáng báo động.

Một số địa bàn hiện vẫn xuất hiện thường xuyên các hành vi vi phạm hành lang như thả diều và nguy cơ gây sự cố lưới điện tại các khu vực: Điện lực Triệu Sơn, Nông Cống, Hoằng Hóa, Quảng Xương, Sầm Sơn, Như Xuân, Quan Hóa quản lý. Đáng chú ý, hiện lưới điện do đơn vị quản lý đang còn tồn tại 4 vụ nhà ở vi phạm hành lang và 1 vụ vi phạm khoảng cách pha - đất. Mặc dù đã được ngành điện cũng như chính quyền địa phương nhiều lần đề nghị, chỉ đạo các chủ vi phạm tự tháo dỡ, khắc phục công trình vi phạm, nhưng đến nay số vụ vi phạm trên vẫn chưa được xử lý dứt điểm.

Không chỉ lưới điện phân phối, hệ thống truyền tải điện 220kV - 500kV, trục “xương sống” bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia cũng đang đối mặt với nhiều tồn tại. Truyền tải điện Thanh Hóa hiện quản lý gần 760km đường dây 220kV và 500kV, đi qua nhiều khu dân cư, khu công nghiệp, vùng đồi núi và rừng sản xuất. Trong quá trình quản lý vận hành, đơn vị vẫn ghi nhận tình trạng người dân trồng cây cao trong và ven hành lang, đốt thực bì, khai thác rừng, xây dựng công trình vi phạm khoảng cách an toàn, thả diều, sử dụng phương tiện quá khổ... Đặc biệt, trên tuyến đường dây 500kV mạch 3 đoạn Quỳnh Lưu - Thanh Hóa (qua địa bàn các xã Trường Lâm, Thăng Bình, Trúc Lâm, Công Chính, Thanh Kỳ, Thắng Lợi, Đồng Tiến...) vẫn còn hơn 40 công trình, nhà ở và chuồng trại đã được bồi thường nhưng chưa tháo dỡ, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn khi đường dây vận hành.

Chung tay bảo vệ từ cơ sở

Tổng hợp của ngành điện, toàn tỉnh còn khoảng 5.970 cây có nguy cơ đổ vào đường dây cần được xử lý trước mùa mưa bão. Tuy nhiên, tại nhiều địa phương như: phường Bỉm Sơn, xã Hà Long, xã Thăng Bình, xã Yên Thọ, xã Thường Xuân, xã Bá Thước, xã Cẩm Thủy... một số hộ dân vẫn chưa đồng thuận cho chặt hạ hoặc chỉ cho phép tỉa cành, trong khi thân cây cao, nhỏ, rất dễ gãy đổ khi xảy ra giông lốc.

Bên cạnh đó, một số hộ dân tại xã Hóa Quỳ, xã Xuân Bình, xã Thanh Kỳ vẫn yêu cầu được bồi thường mới đồng ý chặt cây; nhiều tuyến đường dây đi qua rừng phòng hộ, rừng đặc dụng phải thực hiện nhiều thủ tục xin phép nên việc xử lý chưa kịp thời. Cùng với đó, quá trình thi công các dự án giao thông, khu dân cư tại Hoằng Phú, Hoằng Thanh, Thiệu Trung, Sầm Sơn cũng làm gia tăng nguy cơ vi phạm hành lang lưới điện. Đáng chú ý, vào dịp nghỉ hè, tình trạng thả diều, câu cá gần đường dây điện tiếp tục diễn ra tại nhiều địa phương, tiềm ẩn nguy cơ gây sự cố lưới điện và tai nạn điện trong dân nếu không được ngăn chặn kịp thời.

Tình trạng thả diều gây ra sự cố lưới điện ở nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh.

Ông Hoàng Hải, Giám đốc Công ty Điện lực Thanh Hóa, cho biết: Để giảm thiểu sự cố gây mất điện, phòng ngừa tai nạn điện trong dân và bảo đảm cung cấp điện an toàn, ổn định trong mùa mưa bão, các ngành và ban chỉ đạo bảo vệ hành lang an toàn công trình lưới điện các cấp cần chung tay phối hợp chặt chẽ với ngành điện xử lý dứt điểm các điểm vi phạm, phấn đấu hoàn thành chặt tỉa gần 6.000 cây có nguy cơ ảnh hưởng đến lưới điện trước mùa mưa bão. Đồng thời, tăng cường tuyên truyền, kiểm tra, xử lý các hành vi vi phạm hành lang an toàn lưới điện; vận động người dân không trồng cây cao, xây dựng công trình hoặc thực hiện các hoạt động mất an toàn trong hành lang lưới điện. Đối với các dự án hạ tầng, chủ đầu tư và nhà thầu cần phối hợp với ngành điện ngay từ giai đoạn khảo sát để có phương án bảo vệ hoặc di dời đường dây, hạn chế phát sinh sự cố và bảo đảm cấp điện an toàn, liên tục.

Ở cấp lưới điện truyền tải, theo ông Lữ Thanh Hải, Trưởng Truyền tải điện Thanh Hóa, kiến nghị: Các xã, phường cần sớm thành lập tổ giúp việc ban chỉ đạo phát triển điện lực và bảo vệ an toàn lưới điện cao áp, đồng thời xây dựng kế hoạch triển khai Đề án 95 của UBND tỉnh về bảo đảm an ninh trật tự hệ thống truyền tải điện 500kV giai đoạn 2026-2030. Cùng với đó, cần tăng cường quản lý Nhà nước đối với hoạt động đầu tư xây dựng, quy hoạch và sử dụng đất trong và gần hành lang lưới điện; kịp thời xử lý các trường hợp xây dựng công trình, trồng cây vi phạm khoảng cách an toàn, không để phát sinh các điểm nóng mới. Các tổ chức đoàn thể cũng cần đẩy mạnh tuyên truyền để người dân nâng cao nhận thức, không thả diều, đốt thực bì, sử dụng phương tiện thi công vi phạm khoảng cách hay thực hiện các hoạt động có nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn lưới điện. Đặc biệt, đối với các công trình còn tồn tại trong hành lang tuyến 500kV mạch 3, Truyền tải điện Thanh Hóa kiến nghị tỉnh chỉ đạo các địa phương phối hợp với đơn vị quản lý vận động, tuyên truyền và đôn đốc các hộ dân sớm tháo dỡ, bàn giao mặt bằng, bảo đảm hành lang an toàn theo quy định.

Tùng Lâm