Giữ gìn bản sắc văn hóa từ hương ước, quy ước

Từ những việc làm cụ thể, thiết thực gắn với cuộc sống hàng ngày, hương ước, quy ước ở các khu dân cư trên địa bàn xã Cẩm Thủy được người dân đồng thuận và thực hiện nghiêm túc. Qua đó, không chỉ góp phần giữ gìn phong tục, tập quán tốt đẹp, loại bỏ hủ tục mà còn tạo sự gắn kết tình làng, nghĩa xóm trong xây dựng nếp sống văn minh khu dân cư.

Nhờ thực hiện tốt hương ước, quy ước mà phong trào thể dục thể thao trên địa bàn xã Cẩm Thủy ngày càng phát triển.

Với đặc thù là thôn có 70% đồng bào dân tộc Mường, vì vậy bên cạnh những quy định chung về đoàn kết cộng đồng, giữ gìn an ninh trật tự, bảo vệ môi trường, hương ước của thôn Đồng Nga luôn chú trọng đến việc giữ gìn bản sắc văn hóa của đồng bào dân tộc Mường. Ông Trương Việt Hùng, trưởng thôn Đồng Nga, cho biết: “Hương ước thôn gồm 6 chương, 27 điều, bao quát trên nhiều lĩnh vực và được Nhân dân đồng thuận thực hiện. Để có được kết quả đó, trước khi xây dựng các hương ước, thôn tổ chức họp dân để lấy ý kiến và thống nhất các quy định phù hợp với tình hình thực tiễn. Vì vậy, người dân thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang theo hướng gọn nhẹ, tiết kiệm, giữ gìn thuần phong mỹ tục, không mê tín”.

Việc thực hiện tốt hương ước, quy ước đã góp phần hình thành nền nếp trong các hoạt động cộng đồng. Hằng ngày, người dân ở các khu dân cư chủ động, tự giác quét dọn vệ sinh đường làng, ngõ xóm nhằm xây dựng môi trường sáng - xanh - sạch - đẹp. Các phong trào văn hóa - văn nghệ, thể dục - thể thao diễn ra sôi nổi. Đặc biệt, thôn thành lập được câu lạc bộ cồng chiêng và nhạc cụ dân tộc thu hút đông đảo các thành viên ở nhiều lứa tuổi tham gia. Đây không chỉ là “sân chơi” mà còn là nơi các thế hệ cùng nhau gìn giữ truyền thống văn hóa tốt đẹp của dân tộc Mường.

Trên địa bàn xã Cẩm Thủy có 2 dân tộc chính là Kinh, Mường cùng sinh sống đoàn kết, trong đó người Kinh chiếm 55,95%, Mường 40,47% và các dân tộc khác chiếm 3,58%. Xác định xây dựng, thực hiện hương ước, quy ước là một trong những giải pháp quan trọng để nâng cao chất lượng phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”, xã đã chỉ đạo các thôn rà soát, xây dựng và thực hiện các hương ước, quy ước phù hợp với thực tế tại địa phương.

Bà Phạm Thị Hòa, Trưởng Phòng Văn hóa - Xã hội, UBND xã Cẩm Thủy, cho biết: “Muốn hương ước, quy ước đi vào cuộc sống thì các nội dung phải cụ thể, dễ hiểu, dễ thực hiện và phù hợp với phong tục, tập quán ở khu dân cư. Vì vậy, sau khi sáp nhập còn 12 thôn, xã tiếp tục chỉ đạo các thôn nhanh chóng kiện toàn ban vận động, rà soát, xây dựng hương ước, quy ước phù hợp với địa bàn khu dân cư mới”.

Trong quá trình thực hiện, xã tiếp tục duy trì các tiêu chí văn hóa đã đạt được trước đây, bảo đảm không làm gián đoạn các phong trào. Do được trực tiếp họp, tham gia đóng góp ý kiến nên việc thực hiện hương ước, quy ước đã trở thành việc làm thường xuyên trong mỗi gia đình. Hiện nay, 100% thôn có đội văn nghệ quần chúng, thường xuyên tham gia các hoạt động do xã tổ chức; nhiều tiết mục mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc được bảo tồn, phát huy. Phong trào thể dục thể thao quần chúng phát triển mạnh với các môn thể thao như: bóng chuyền hơi, bóng chuyền da, cầu lông, bóng đá, bóng bàn, dưỡng sinh... được duy trì thường xuyên tại các nhà văn hóa và khu thể thao thôn.

Bên cạnh đó, các gia đình thực hiện nghiêm việc cưới theo hướng văn minh, tiết kiệm, không phô trương, hình thức; việc tang được tổ chức trang nghiêm, phù hợp với phong tục, tập quán, giảm dần các hủ tục; các lễ hội truyền thống được tổ chức an toàn, tiết kiệm, đúng quy định, bảo đảm giữ gìn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống. Hiện nay, tỷ lệ gia đình văn hóa toàn xã đạt 90,9%. Với việc người dân thực hiện hiệu quả các hương ước, quy ước, những quy định không còn nằm trong từng trang giấy mà đã đi vào cuộc sống, tạo sức lan tỏa trong cộng đồng, góp phần xây dựng quê hương ngày càng phát triển.

Bài và ảnh: Trung Hiếu