Sớm khởi động lại Dự án Nhà máy xử lý nước thải tập trung tại Sầm Sơn

Sự phát triển nhanh của đô thị và các hoạt động du lịch đang tạo áp lực ngày càng lớn đối với hệ thống thoát nước, thu gom và xử lý nước thải tại Sầm Sơn. Tình trạng quá tải vào mùa du lịch, nguy cơ nước thải sinh hoạt hòa lẫn nước mưa và thoát ra môi trường khi mưa lớn đang đặt ra yêu cầu cấp thiết phải đầu tư đồng bộ về hạ tầng thu gom, xử lý, đặc biệt là khởi động lại dự án đầu tư xây dựng nhà máy xử lý nước thải tập trung.

Hệ thống đường ống thu gom nước thải đang chờ đấu nối vào Dự án Nhà máy xử lý nước thải sinh hoạt tập trung của Sầm Sơn.

Áp lực từ hạ tầng thoát nước chưa đồng bộ

Là đô thị du lịch biển, Sầm Sơn đón lượng lớn du khách vào mùa hè, kéo theo nhu cầu sử dụng nước và lượng nước thải phát sinh tăng cao. Trong khi đó, hệ thống thoát nước được đầu tư qua nhiều giai đoạn, chưa đồng bộ; việc thu gom nước mưa và nước thải tại nhiều khu vực vẫn chưa được phân tách hoàn toàn. Đây là một trong những nguyên nhân khiến công tác tiêu thoát nước, xử lý nước thải gặp nhiều khó khăn, nhất là khi có mưa lớn.

Hiện nay, phường Sầm Sơn có hai hướng thoát nước chính. Phía đông đường Nguyễn Du thoát nước về phía biển; phía tây đường Nguyễn Du thoát về phía sông Đơ. Tuy nhiên, tại khu vực phía đông, hệ thống thu gom và tiêu thoát nước vẫn phụ thuộc rất lớn vào các trạm bơm. Nước thải được thu gom, bơm chuyển qua các trạm bơm C1, Bà Triệu, Nguyễn Hồng Lễ về hồ xử lý sinh học Trung Sơn. Vào mùa du lịch cao điểm, các máy bơm hoạt động trung bình 12 - 14 giờ/ngày; những ngày mưa lớn, thời gian vận hành có thể kéo dài liên tục 24 giờ trong 2 - 3 ngày, tùy lượng mưa.

Thực tế này cho thấy hệ thống tiêu thoát nước của Sầm Sơn đang phải đồng thời thực hiện hai nhiệm vụ: tiêu thoát nước mưa và thu gom nước thải. Khi chưa có mạng lưới phân tách hoàn chỉnh, mưa lớn không chỉ gây áp lực lên khả năng tiêu thoát mà còn làm gia tăng nguy cơ ảnh hưởng đến môi trường ven biển.

Ông Trịnh Tiến Dũng, Chủ tịch UBND phường Sầm Sơn, cho biết: “Khi không có mưa, nước thải được gom và bơm về hồ Trung Sơn để xử lý. Nhưng khi xảy ra mưa lớn, kéo dài, hệ thống bơm hiện nay không đáp ứng được yêu cầu tiêu thoát, dễ dẫn đến phát sinh các sự cố”.

Trong khi đó, hồ xử lý nước thải sinh học Trung Sơn có diện tích 0,85ha, công suất 3.000m3/ngày đêm, được đầu tư từ năm 2015 và cải tạo, nâng cấp năm 2019, hiện đang bị quá tải, lạc hậu về công nghệ, không đáp ứng được nhu cầu xử lý trước sự gia tăng nhanh chóng của dân cư, cơ sở lưu trú, nhà hàng và các hoạt động dịch vụ du lịch.

Cần ưu tiên đầu tư xây dựng nhà máy xử lý nước thải tập trung

Năm 2021, HĐND TP Sầm Sơn (trước đây) thông qua chủ trương đầu tư Dự án Nhà máy xử lý nước thải tập trung TP Sầm Sơn (giai đoạn 1). Dự án có quy mô khoảng 5,2ha, công suất thiết kế 19.500m3/ngày đêm, tổng mức đầu tư dự kiến không quá 350 tỷ đồng. Đến nay, dự án này đã có một số kết quả, như hồ sơ đánh giá tác động môi trường được phê duyệt, quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 được thông qua và báo cáo nghiên cứu khả thi được Sở Xây dựng thẩm định vào tháng 7/2024. Ngoài ra, hệ thống trạm bơm và đường ống phục vụ việc thu gom, chuyển nước thải về nhà máy xử lý cũng đã được đầu tư cơ bản. Tuy nhiên, do chưa có nhà máy nên các hạng mục này không phát huy được hiệu quả.

Hiện nay, UBND phường Sầm Sơn đang phối hợp, đề nghị các sở, ngành rà soát khả năng kế thừa các hồ sơ dự án đã thẩm định, phê duyệt; đánh giá sự phù hợp của công nghệ xử lý nước thải và hướng dẫn các thủ tục cần bổ sung, điều chỉnh theo quy định; đồng thời kiến nghị UBND tỉnh cân đối nguồn vốn để triển khai lại dự án xây dựng nhà máy xử lý nước thải tập trung, phấn đấu đưa công trình vào vận hành trong quý III/2027. Ông Trịnh Tiến Dũng, Chủ tịch UBND phường Sầm Sơn cho rằng, dự án nhà máy xử lý nước thải tập trung có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với công tác thu gom, xử lý nước thải và nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ môi trường cho đô thị du lịch biển Sầm Sơn.

UBND phường Sầm Sơn cũng đang triển khai một số giải pháp để khắc phục tình trạng xuống cấp của hệ thống thu gom, xử lý nước thải, như đầu tư nâng cấp, sửa chữa các trạm bơm, nạo vét hệ thống thu gom, cải tạo van, cửa phai tại các vị trí cửa xả, đảm bảo khả năng đóng kín và vận hành tự động; thường xuyên kiểm tra nhà hàng, khách sạn và xử lý triệt để nếu có tình trạng đấu nối xả thải vào hệ thống thoát nước mưa...

Tuy nhiên, đây chỉ là các giải pháp trước mắt. Về lâu dài, Sầm Sơn cần được đầu tư hệ thống thu gom nước mưa và nước thải độc lập tại khu vực phía đông đường Nguyễn Du; từng bước hoàn thiện mạng lưới thu gom, thoát nước ở phía tây đường Nguyễn Du; đồng thời đẩy nhanh việc khởi động lại dự án xây dựng nhà máy xử lý nước thải tập trung. Chỉ khi các khâu từ thu gom, tiêu thoát đến xử lý được kết nối đồng bộ, Sầm Sơn mới có thể từng bước khắc phục tình trạng bất cập trong thu gom, xử lý nước thải, bảo vệ môi trường biển và đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững của đô thị du lịch.

Bài và ảnh: Hữu Đại