Nông dân tích cực gieo cấy vụ xuân

Tranh thủ điều kiện thời tiết thuận lợi, bà con nông dân ở các địa phương trong tỉnh tập trung nhân lực, phương tiện, đẩy nhanh tiến độ làm đất, gieo cấy lúa xuân với quyết tâm sớm khép kín diện tích theo kế hoạch, tạo tiền đề cho một vụ sản xuất thắng lợi ngay từ đầu năm.

Người dân xã Thiệu Toán cấy lúa vụ xuân.

Vụ xuân được xác định là vụ sản xuất quan trọng nhất trong năm, giữ vai trò quyết định đến năng suất, sản lượng lúa cả năm của tỉnh. Theo kế hoạch, vụ xuân năm 2026 toàn tỉnh gieo cấy khoảng 112.000ha lúa, phấn đấu đạt năng suất từ 65 tạ/ha trở lên, tổng sản lượng trên 728.000 tấn. Để hoàn thành mục tiêu, các địa phương đã chủ động triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, từ chuẩn bị đất đai, lấy nước, cung ứng giống, vật tư nông nghiệp đến cơ cấu giống, bố trí thời vụ phù hợp với từng xứ đồng.

Tại các xã đồng bằng và trung du, trên những cánh đồng máy cày, máy làm đất, máy cấy hoạt động liên tục từ sáng sớm đến chiều muộn. Xen lẫn giữa tiếng máy là hình ảnh bà con nông dân khẩn trương cấy lúa, chỉnh trang bờ vùng, bờ thửa. Nhiều địa phương đã tổ chức gieo cấy tập trung, đồng loạt theo từng xứ đồng, từng trà lúa, vừa tiết kiệm thời gian, công lao động, vừa tạo thuận lợi cho công tác chăm sóc và phòng trừ sâu bệnh ngay từ đầu vụ. Anh Phạm Văn Việt ở xã Thiệu Toán cho biết: “Năm nay thời tiết thuận lợi hơn, ít mưa rét kéo dài nên gia đình tôi tranh thủ làm đất, gieo cấy lúa vụ xuân sớm. Cấy đúng khung thời vụ thì lúa bén rễ nhanh, sinh trưởng tốt, ít sâu bệnh, bà con cũng yên tâm hơn trong quá trình chăm sóc”.

Không chỉ ở vùng đồng bằng, khu vực miền núi cao - nơi điều kiện canh tác còn phụ thuộc nhiều vào nước trời, bà con nông dân cũng chủ động xuống giống sớm. Các địa phương đã hướng dẫn người dân lựa chọn những giống lúa chịu rét tốt, có thời gian sinh trưởng dài từ 135 - 150 ngày, kết hợp với một số giống lúa địa phương, tập trung cơ cấu trà xuân sớm nhằm tránh nguy cơ thiếu nước và rủi ro do thời tiết bất lợi. Bà Phạm Thị Thoa ở xã Kiên Thọ chia sẻ: “Ở vùng cao, nếu gieo cấy chậm rất dễ gặp rủi ro do thiếu nước hoặc thời tiết bất lợi, nguy cơ mất mùa cao. Năm nay, được cán bộ khuyến nông xã hướng dẫn cụ thể về thời vụ và giống, bà con đã chủ động chọn giống chịu rét, gieo sớm để tránh thiếu nước, nên ai cũng yên tâm sản xuất”.

Đối với chân đất vàn thấp đến vàn trung bình, các địa phương tập trung cơ cấu các giống lúa có năng suất cao, chất lượng khá trở lên, chủ yếu bố trí trà xuân muộn. Ở vùng thâm canh trên chân đất vàn cao, vàn trung bình tại các xã, phường đồng bằng và ven biển, trà xuân muộn tiếp tục được xác định là trà chủ lực. Các giống lúa chất lượng cao, thời gian sinh trưởng ngắn ngày được người dân gieo cấy rộng rãi, phục vụ nhu cầu tiêu dùng và chế biến. Bên cạnh đó, nhiều giống lúa thuần chất lượng cũng được đưa vào sản xuất, góp phần đa dạng hóa cơ cấu giống, nâng cao giá trị sản phẩm.

Tính đến ngày 3/2, nông dân toàn tỉnh đã gieo cấy được 26.578ha lúa vụ xuân, đạt 23,7% kế hoạch, tập trung chủ yếu tại một số địa phương như Hoạt Giang, Hà Long, Quảng Yên... Bên cạnh đó, diện tích giải phóng đất phục vụ sản xuất vụ xuân đạt 88.399ha/189.000ha, tương đương 46,8% kế hoạch. Trong đó, diện tích đất lúa đạt 72.077ha, phần còn lại là diện tích giải phóng để gieo trồng các loại cây trồng vụ xuân khác. Tổng lượng mạ người dân đã gieo đạt 2.939 tấn các loại, cơ bản đáp ứng nhu cầu gieo cấy trong toàn tỉnh. Ngành nông nghiệp tăng cường chỉ đạo, hướng dẫn kỹ thuật, bám sát đồng ruộng để kịp thời hỗ trợ người dân.

Theo Trưởng Phòng Trồng trọt, Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Sở Nông nghiệp và Môi trường) Trịnh Văn Chất, để vụ lúa xuân đạt năng suất, chất lượng cao, ngành nông nghiệp đã ban hành phương án sản xuất vụ xuân năm 2026. Theo đó, khuyến cáo các địa phương bố trí hợp lý cơ cấu giống và thời vụ. Cụ thể, các giống có thời gian sinh trưởng trên 135 ngày cần được bố trí để lúa trổ vào khoảng từ ngày 25 - 30/4; các giống có thời gian sinh trưởng từ 120 - 135 ngày trổ tập trung từ ngày 25/4 đến 5/5/2026. Việc bố trí thời vụ phù hợp sẽ giúp lúa trổ vào khung thời gian thuận lợi, tránh rét cuối vụ, hạn chế ảnh hưởng của nắng nóng đầu hè và giảm nguy cơ sâu bệnh hại. Cùng với đó, ngành nông nghiệp khuyến cáo người dân tuân thủ nghiêm quy trình kỹ thuật, sử dụng giống có nguồn gốc, bón phân cân đối, hợp lý, tăng cường áp dụng các biện pháp canh tác tiên tiến, chủ động theo dõi diễn biến thời tiết và tình hình sâu bệnh để kịp thời phòng trừ hiệu quả.

Với sự chỉ đạo sát sao của các cấp, các ngành, sự chủ động trong sản xuất của các địa phương và tinh thần tích cực, trách nhiệm của bà con nông dân, vụ xuân 2026 được kỳ vọng sẽ giành thắng lợi, góp phần ổn định sản xuất nông nghiệp, nâng cao thu nhập và đời sống cho người dân.

Bài và ảnh: Lê Hợi