Nhà máy Thủy điện Trung Sơn chủ động ứng phó, vận hành an toàn trong mùa mưa bão

Mùa mưa bão 2025 được dự báo có nhiều diễn biến bất thường, bão mạnh di chuyển nhanh, mưa lớn trên diện rộng. Nhận thức rõ tính chất phức tạp đó, Công ty TNHH MTV Thủy điện Trung Sơn (TSHPCo) đã triển khai sớm và đồng bộ các giải pháp phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn (PCTT&TKCN), bảo đảm an toàn công trình, duy trì sản xuất ổn định và bảo vệ vùng hạ du.

Đoàn công tác của tỉnh Thanh Hóa kiểm tra công tác vận hành, an toàn đập, hồ chứa tại Nhà máy Thủy điện Trung Sơn.

Ngay từ đầu năm, TSHPCo đã xây dựng kế hoạch PCTT&TKCN gắn với các kịch bản thời tiết cực đoan. Công tác kiểm tra toàn diện đập, hồ chứa, thiết bị quan trắc, hệ thống cảnh báo được tiến hành kỹ lưỡng, đồng thời bảo dưỡng định kỳ các hạng mục công trình đầu mối, cơ điện. Những hạng mục này nhằm đảm bảo khả năng vận hành an toàn, liên tục của nhà máy ngay cả trong điều kiện khắc nghiệt.

Song song với chuẩn bị kỹ thuật, Ban Chỉ huy và các đội xung kích PCTT&TKCN được kiện toàn, phân công nhiệm vụ cụ thể. Công ty tổ chức diễn tập định kỳ theo các tình huống giả định để rèn luyện khả năng xử lý nhanh, đồng thời cập nhật quy chế phối hợp nội bộ và với bên ngoài, tránh bị động hay lúng túng khi có sự cố. Ngay từ đầu mùa mưa, phương châm “4 tại chỗ, 3 sẵn sàng” được kích hoạt, huy động đầy đủ nhân lực, vật lực cho các tình huống khẩn cấp.

Một trong những yếu tố quyết định an toàn hồ chứa là thông tin thông suốt. Hệ thống SCADA, các trạm đo mưa, thiết bị đo lưu lượng tự động được kiểm tra, bảo dưỡng thường xuyên. Công ty duy trì kết nối liên tục với Đài Khí tượng Thủy văn Bắc Bộ để cập nhật số liệu mưa, lũ và mực nước hồ, từ đó đưa ra phương án vận hành hợp lý. Công tác cảnh báo xả lũ được triển khai qua nhiều kênh: loa phát thanh, còi báo động, thông báo trực tiếp tới chính quyền và người dân khu vực hạ du. Đây là bước quan trọng để giảm thiểu thiệt hại khi phải vận hành xả lũ. Ông Vũ Xuân Dũng, Chủ tịch kiêm Giám đốc Công ty cho biết: “Chủ động ứng phó là yếu tố then chốt. Tất cả các phương án vận hành, xả lũ đều đã được xây dựng chi tiết, sẵn sàng kích hoạt khi có tình huống bất thường”.

Cuối tháng 8 vừa qua, khi bão số 5 và số 6 ảnh hưởng trực tiếp, đoàn công tác của tỉnh Thanh Hóa và Bộ Công Thương đã kiểm tra công tác an toàn đập, hồ chứa tại Trung Sơn. Các đoàn đánh giá cao sự chủ động từ củng cố hạ tầng, bảo dưỡng hệ thống quan trắc, đến việc huấn luyện lực lượng vận hành. Hệ thống giám sát an toàn hoạt động ổn định; mực nước hồ duy trì ở mức cho phép, đảm bảo dung tích phòng lũ.

Với dung tích hơn 1,1 tỷ m3, hồ chứa Trung Sơn là một trong những công trình thủy điện trọng điểm quốc gia. Việc vận hành hồ được thực hiện nghiêm ngặt theo Quy trình liên hồ chứa trên lưu vực sông Mã. Trong mùa lũ, mực nước hồ duy trì dưới cao trình dâng bình thường, bảo đảm dung tích phòng lũ khoảng 112 triệu m3. Từ cuối tháng 7, công ty đã hạ mực nước về cao trình 150m để đón lũ, giảm áp lực cho hạ du. Ông Lê Tấn Duy, Trưởng phòng Kỹ thuật an toàn TSHPCo, cho biết: “Chúng tôi thường xuyên diễn tập các tình huống giả định như vỡ đập, sự cố điện, sạt lở để nâng cao khả năng ứng phó. Hệ thống cảnh báo hạ du cũng được kiểm tra định kỳ, sẵn sàng vận hành ngay khi có lệnh”.

Trước mùa mưa bão, Thủy điện Trung Sơn phối hợp định kỳ với chính quyền địa phương thuộc các huyện Quan Hóa, Bá Thước, Cẩm Thủy (cũ) tổ chức tuyên truyền, diễn tập phòng chống lũ cho người dân vùng hạ du. Đặc biệt, tại các xã như Trung Sơn, Trung Thành, công tác rà soát thực địa, xây dựng và phổ biến phương án ứng phó khi xả lũ được thực hiện thường xuyên. Người dân được hướng dẫn kỹ năng sơ tán, bảo vệ tài sản trong tình huống khẩn cấp, qua đó nâng cao khả năng chủ động ứng phó thiên tai của cộng đồng.

Bài và ảnh: Bách Nguyên