Hà Long nỗ lực “gắn sao” sản phẩm OCOP

Với lợi thế điều kiện thổ nhưỡng cùng chính sách hỗ trợ đồng bộ và việc đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, xã Hà Long đang làm tốt việc xây dựng các sản phẩm OCOP, qua đó đẩy mạnh phát triển kinh tế nông thôn theo hướng bền vững.

Giống nếp cái hoa vàng tiến vua nổi tiếng được trồng và phát triển thành sản phẩm OCOP gạo nếp cái hoa vàng Gia Miêu Ngoại Trang.

Xã ưu tiên phát triển các vùng sản xuất nông nghiệp hàng hóa tập trung quy mô lớn theo các nhóm sản phẩm chủ lực, sản phẩm đặc trưng địa phương nhằm khai thác tối đa lợi thế, tiềm năng sẵn có; từng bước quản lý và xây dựng thương hiệu, nâng cao giá trị, tính cạnh tranh của sản phẩm nông nghiệp, qua đó tiến tới xây dựng ngày càng nhiều sản phẩm OCOP.

Từ năm 2020, một số hộ dân đã tiên phong đưa giống ổi lê vào trồng thử nghiệm trên các vùng đất bạc màu. Cây ổi lê phát triển tốt, ít sâu bệnh, cho quả sớm chỉ sau 8 tháng trồng.

Đáp ứng nhu cầu phát triển sản xuất theo hướng hàng hóa, tháng 9/2021, Tổ hợp tác trồng ổi lê Quý Hương ra đời, ban đầu chỉ có 5 thành viên. Được sự hỗ trợ của chính quyền địa phương và hội nông dân xã, đến tháng 4/2022, HTX dịch vụ - thương mại (DVTM) Quý Hương Hà Long chính thức thành lập với 265 hộ dân tham gia, tổng diện tích canh tác lên tới gần 190ha.

Nhờ sự liên kết chặt chẽ này, người dân được hướng dẫn kỹ thuật trồng trọt, cấp mã số vùng trồng, ứng dụng tiến bộ khoa học và liên kết tiêu thụ ổn định. Đến năm 2021, sản phẩm ổi lê Quý Hương đạt chứng nhận VietGAP; năm 2023 được UBND tỉnh công nhận đạt OCOP 3 sao. Với chứng nhận OCOP 3 sao, ổi lê Quý Hương đang từng bước trở thành hình mẫu cho nông nghiệp sạch, an toàn và gắn với bản sắc văn hóa, sinh thái địa phương.

Hiện nay, toàn xã có khoảng 2.000 hộ trồng ổi lê với diện tích 170ha, sản lượng hơn 10.000 tấn/năm, giá trị thu hoạch đạt khoảng 70 tỷ đồng. Cây ổi lê đang trở thành cây trồng chủ lực của xã Hà Long, tạo công ăn việc làm cho hàng trăm lao động, nhiều gia đình đã vươn lên làm giàu từ việc trồng ổi.

Giám đốc HTX DVTM Quý Hương Hà Long Nguyễn Văn Phong cho biết: “Chính quyền xã cũng tích cực đồng hành cùng người dân xây dựng vùng nguyên liệu đạt chuẩn, cấp mã số vùng trồng, mã QR truy xuất nguồn gốc và chuẩn hóa bao bì, nhãn mác. Việc này không chỉ giúp sản phẩm ổi lê Hà Long tăng tính cạnh tranh mà còn từng bước xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, công nghệ cao, thân thiện với môi trường”.

Năm 2009 đánh dấu thời điểm giống lúa nếp cái hoa vàng, sản vật tiến vua nổi tiếng trước kia được trồng lại trên đồng ruộng Hà Long với diện tích 2,8ha. Sau 16 năm khôi phục, đến nay tổng diện tích canh tác lúa nếp cái hoa vàng ở Hà Long tăng khoảng 200ha với tổng sản lượng khoảng 800 tấn/năm. Trồng lúa nếp cái hoa vàng cho hiệu quả kinh tế gấp 2,5 lần các giống lúa thông thường. Năm 2020, với nhiều nỗ lực, gạo nếp cái hoa vàng Gia Miêu Ngoại Trang của HTX dịch vụ nông nghiệp (DVNN) xã Hà Long đã được xếp hạng sản phẩm OCOP 3 sao. Hiện nay, tất cả diện tích lúa nếp cái hoa vàng trồng tại Hà Long sau khi thu hoạch đều được 2 doanh nghiệp lớn là Công ty CP Thương mại Sao Khuê và Công ty TNHH Thương mại Lựu Sướng bao tiêu thu mua ngay tại ruộng với giá ổn định.

Giám đốc HTX DVNN xã Hà Long Lê Minh Công cho biết: “Ngoài kênh phân phối truyền thống (chợ, siêu thị), gạo nếp cái hoa vàng Gia Miêu Ngoại Trang được doanh nghiệp thường xuyên mang đến tham gia các chương trình xúc tiến thương mại cả trong và ngoài tỉnh. Với chất lượng vượt trội, sản phẩm đã chinh phục và làm hài lòng đa số người sử dụng. Đặc biệt, khi sản phẩm được xếp hạng OCOP 3 sao thì càng thêm nâng tầm, khẳng định chất lượng cho một sản vật truyền thống của địa phương. Hiện tại, sản lượng lúa thu hoạch còn chưa đáp ứng hết được nhu cầu thu mua của doanh nghiệp”.

Chính quyền xã Hà Long đã tích cực đồng hành cùng người dân xây dựng vùng nguyên liệu đạt chuẩn, cấp mã số vùng trồng, mã QR truy xuất nguồn gốc và chuẩn hóa bao bì, nhãn mác. Việc này không chỉ giúp sản phẩm OCOP tăng tính cạnh tranh mà còn từng bước xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, công nghệ cao, thân thiện với môi trường. Toàn xã hiện có 4 sản phẩm đạt tiêu chuẩn OCOP là: gạo nếp cái hoa vàng Gia Miêu Ngoại Trang (OCOP 3 sao), gạo nếp hạt cau Tiên Sơn Hà Lĩnh (OCOP 4 sao), gạo Tiên Sơn số 3 (OCOP 3 sao), ổi lê Quý Hương (OCOP 3 sao).

Bà Phùng Thị Luyên, chuyên viên Phòng Kinh tế xã Hà Long, cho biết: “Các sản phẩm được công nhận và xếp hạng sản phẩm OCOP đã tăng khả năng cạnh tranh, đáp ứng nhu cầu thị trường, giúp thay đổi tập quán sản xuất, khơi dậy ý chí làm giàu của người dân, hướng người dân vào kinh tế thị trường, thúc đẩy phát triển sản xuất khu vực nông thôn, góp phần XDNTM”.

Trong bối cảnh thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, việc triển khai Chương trình OCOP đang đòi hỏi sự tham gia sâu sát, chủ động hơn nữa từ chính cấp xã, nơi khởi nguồn của chương trình. Tiêu biểu nhất là việc phải chịu trách nhiệm đối với một số chỉ tiêu quan trọng trong đánh giá sản phẩm OCOP như: nguồn gốc sản phẩm, việc sử dụng lao động địa phương, ý tưởng sản phẩm, bản sắc văn hóa của sản phẩm... Thời gian tới, xã Hà Long tiếp tục phát triển các sản phẩm đạt tiêu chuẩn OCOP gắn với thực hiện tái cơ cấu ngành nông nghiệp và chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn. Đồng thời, tăng cường hỗ trợ các hộ sản xuất, kinh doanh có sản phẩm OCOP trong hoạt động xúc tiến thương mại, quảng bá thương hiệu, từng bước mở rộng thị trường tiêu thụ và nâng cao giá trị sản phẩm. Định hướng đến năm 2030 xã có 90ha sản xuất cây ăn quả đạt OCOP và xây dựng thành công thương hiệu từ 2 - 3 sản phẩm mới.

Bài và ảnh: Anh Tuân