Chủ động nguồn thức ăn cho gia súc

Nhằm đáp ứng hoạt động chăn nuôi gia súc ngày càng phát triển trên địa bàn tỉnh, các địa phương đã khuyến khích người chăn nuôi mở rộng diện tích trồng cỏ, ngô dày, tận dụng phụ phẩm nông nghiệp, ứng dụng khoa học - kỹ thuật để bảo quản thức ăn... Từ đó, đảm bảo nguồn thức ăn dinh dưỡng ổn định, nhất là vào mùa đông, góp phần giảm chi phí sản xuất, nâng cao hiệu quả chăn nuôi.

Người dân xã Cẩm Vân thu hoạch ngô sinh khối.

Để nâng cao tầm vóc, chất lượng đàn gia súc cũng như hình thành vùng chuyên canh cung cấp thức ăn cho các doanh nghiệp và trang trại nuôi bò sữa lớn, xã Cẩm Vân đã vận động người dân chuyển đổi diện tích cây trồng kém hiệu quả kinh tế, đất vườn tạp sang trồng ngô sinh khối. Bà Phạm Thị Lâm, người chăn nuôi bò xã Cẩm Vân, cho biết: “Ngô sinh khối là thức ăn có hàm lượng dinh dưỡng cao. Thay vì thu hoạch để lấy hạt như ngô thương phẩm, ngô sinh khối làm thức ăn cho gia súc thu hoạch ở giai đoạn bắp ngô chín sáp, thân, lá, bắp thường được băm hoặc xay nhỏ để gia súc ăn trực tiếp hoặc ủ chua, viên nén. Ngô này không cần nhiều công chăm sóc do thời gian sinh trưởng ngắn, chỉ từ 85 - 90 ngày nên có thể trồng 3 - 4 lứa/năm”.

Hiện nay, toàn tỉnh đã phát triển được khoảng 17 nghìn ha các loại cỏ voi, cỏ VA06, Mulato, ngô sinh khối... Tuy nhiên, những tháng mùa mưa và mùa đông, khi các loại cỏ phát triển kém, người chăn nuôi lại quan tâm đến phương pháp ủ chua từ các nguyên liệu có sẵn như lá ngô, ngọn sắn, các loại cỏ trồng, phụ phẩm nông nghiệp...

Ông Hoàng Ngọc Cường, người chăn nuôi bò xã Thanh Quân cho biết: “Sau khi thu hoạch, tôi sẽ cắt thành khúc 3 đến 5cm, để khô rồi trộn với bột gạo, muối và men bỏ vào trong bao ủ từ 15 đến 20 ngày là có thể cho gia súc ăn, hoặc có thể dự trữ từ vài tháng đến cả năm, giải quyết tình trạng thiếu thức ăn vào mùa đông. Việc ủ chua thức ăn cũng kích thích vị giác cho trâu, bò, cải thiện và nâng cao chất lượng dinh dưỡng thức ăn giúp vật nuôi tiêu hóa tốt, tăng sức đề kháng để phòng chống dịch bệnh”.

Không chỉ mở rộng diện tích trồng cây thức ăn chăn nuôi và áp dụng kỹ thuật ủ chua, để chủ động trong sản xuất, nhiều trang trại chăn nuôi quy mô lớn, các HTX đã đầu tư máy băm cỏ, máy nghiền, máy ép, hệ thống ủ chua thức ăn... nhằm tiết kiệm thời gian, kéo dài thời gian bảo quản, giảm hao hụt dinh dưỡng.

Hiện nay, tổng đàn gia súc lớn với 99,5 nghìn con trâu, 190 nghìn con bò, quy mô sản xuất đang chuyển dần từ nhỏ lẻ sang sản xuất hàng hóa, việc chủ động nguồn thức ăn không còn là giải pháp tình thế mà đã trở thành yêu cầu tất yếu. Khi người chăn nuôi làm chủ được nguồn thức ăn, chi phí sản xuất sẽ giảm, năng suất và chất lượng đàn vật nuôi được nâng lên, đồng thời nâng cao khả năng ứng phó với biến động của thị trường và thiên tai.

Theo ông Lương Xuân Vũ, Chi cục Trưởng Chi cục Chăn nuôi và Thú y Thanh Hóa: “Các địa phương cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, trong đó trọng tâm là quy hoạch và mở rộng diện tích trồng các loại cây thức ăn chăn nuôi như cỏ voi, ngô sinh khối... trên những diện tích đất trồng cây kém hiệu quả, đất bãi và vùng đồi phù hợp. Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh ứng dụng khoa học - kỹ thuật trong trồng, thu hoạch và chế biến thức ăn chăn nuôi; sử dụng các giống cỏ năng suất, chất lượng cao. Đồng thời tăng cường liên kết giữa người trồng cây thức ăn với các doanh nghiệp, trang trại chăn nuôi quy mô lớn để hình thành vùng nguyên liệu ổn định. Đồng thời, khuyến khích người chăn nuôi tận dụng tối đa phụ phẩm nông nghiệp như rơm rạ, thân cây ngô, dây lạc... để chế biến, ủ chua hoặc xử lý bằng chế phẩm sinh học, nâng cao giá trị dinh dưỡng và kéo dài thời gian bảo quản. Đây cũng là giải pháp quan trọng nhằm giảm thiểu rủi ro thiếu thức ăn trong mùa mưa bão, rét đậm, rét hại”.

Bài và ảnh: Lê Ngọc