Về làng Phú Xá xem lễ hội Kỳ Phúc

Kỳ Phúc là lễ hội đầu năm nhằm cầu cho quốc thái, dân an vốn đã có từ xa xưa của nước ta. Tại làng Phú Xá, xã Xuân Lập (Thọ Xuân) lễ hội Kỳ Phúc Thành hoàng làng Lý Kim Ngô cũng không ngoại lệ. Thông qua lễ hội nhằm tạo sự gắn bó, đoàn kết trong cộng đồng, bồi đắp tình làng, nghĩa xóm để cùng nhau xây dựng quê hương phát triển, đất nước giàu mạnh.

Người dân đến dâng hương tại lễ hội Kỳ Phúc Thành hoàng làng Lý Kim Ngô, xã Xuân Lập (Thọ Xuân).

Ngược dòng lịch sử thì Thượng Đẳng Phúc thần Lý Kim Ngô, sinh năm Quý Mão 1183, mất năm Bính Dần 1206, tại trang Phúc Hà (nay là làng Phú Xá, xã Xuân Lập). Dưới triều đại nhà Lý, ông là một vị tướng tài đã có công đánh đuổi giặc Ai Lao xâm lược nước ta lúc bấy giờ. Sau khi lập chiến công, ông từ chối các tước vị trong triều đình, xin trở về quê hương và ông đã được vua đồng ý ban cho trang Phúc Hà - mảnh đất nơi ông sinh ra là đất Thang mộc. Sau khi ông mất, nhà vua đã ban cho ông phong vị “Mỹ Tự Thượng Đẳng Phúc thần". Từ đó đến nay, Nhân dân trang Phúc Hà xưa, làng Phú Xá, xã Xuân Lập ngày nay luôn ghi nhớ công ơn của vị tướng tài có công đánh đuổi giặc ngoại xâm và suy tôn ông là Thành hoàng làng, rước linh vị ông về thờ tại đình làng Phú Xá. Lễ hội Kỳ Phúc Thành hoàng làng Phú Xá được tổ chức vào ngày 4/2 (âm lịch) hàng năm chính là lễ hội truyền thống của làng để tri ân công đức của Thành hoàng Lý Kim Ngô.

Theo sách “Việt Nam phong tục” của Phan Kế Bính, NXB Văn học ấn hành năm 2006 nói về lễ hội Kỳ Phúc, thì: Lễ hội Kỳ Phúc nguyên là tế Kỳ Phúc - một lễ tế phổ biến ở vùng Đồng bằng sông Hồng và Bắc Trung bộ nước ta. Mỗi năm trong tứ thời hoặc hai kỳ xuân, thu có một tuần đại tế gọi là tế Kỳ Phúc, nghĩa là cầu cho dân được bình an...”. Chữ Kỳ được hiểu là việc làm định kỳ, thường niên vào thời gian nhất định. Chữ Phúc có nghĩa là “điều tốt lành” hoặc “việc may mắn”.

Lễ hội Kỳ phúc Thành hoàng làng Lý Kim Ngô năm Ất Tỵ - 2025 được tổ chức trang trọng, ý nghĩa và thiết thực. Lễ hội diễn ra với hai phần lễ và hội. Trong đó, phần lễ diễn ra trang nghiêm với các nghi thức rước kiệu, tế lễ truyền thống dâng cúng Thành hoàng làng; phần hội là các trò chơi, trò diễn dân gian náo nhiệt, với nhiều hoạt động đặc sắc như giao lưu văn hóa, văn nghệ, thể thao, trò chơi dân gian chọi gà... thu hút đông đảo Nhân dân và du khách tham gia.

Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Xuân Lập Lê Đình Hải, cho biết: “Lễ hội Kỳ Phúc đình làng Phú Xá mang đậm tính nhân văn và bản sắc văn hóa dân gian đặc trưng của làng quê Việt Nam. Trong những ngày diễn ra lễ hội, Nhân dân địa phương cũng như con em của quê hương đang học tập, công tác, làm việc ở khắp mọi miền đất nước và du khách thập phương có điều kiện về hội tụ, bày tỏ lòng tri ân, tưởng nhớ tới công lao của thế hệ cha ông đã có công đánh đuổi giặc ngoại xâm. Thông qua lễ hội đã góp phần giúp người dân nâng cao tinh thần yêu nước, đoàn kết cộng đồng, bồi đắp tình làng, nghĩa xóm để cùng nhau gìn giữ, bảo vệ và xây dựng quê hương ngày càng phát triển”.

Xã Xuân Lập vốn được biết đến là mảnh đất “địa linh nhân kiệt”, không chỉ là nơi đã sinh ra người Anh hùng dân tộc Hoàng đế Lê Đại Hành, cùng nhiều bậc hiền tài, mà còn là vùng đất giàu truyền thống lịch sử với những công trình văn hóa tâm linh, những lễ hội truyền thống vẫn được người dân gìn giữ và phát huy suốt bao thế kỷ. Bởi vậy, lễ hội Kỳ Phúc độc đáo đầu xuân ở Phú Xá cũng chính là hoạt động góp phần bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa phi vật thể, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt văn hóa tâm linh của Nhân dân trong xã và du khách thập phương, qua đó cũng nhằm hướng tới xây dựng điểm du lịch văn hóa làng xã trên địa bàn huyện Thọ Xuân.

Bài và ảnh: Lê Phượng