Ứng dụng khoa học - công nghệ vào sản xuất gạch không nung

Ứng dụng công nghệ trong sản xuất gạch không nung (GKN) thân thiện với môi trường không chỉ là một xu hướng mà còn là một yêu cầu tất yếu của ngành công nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng hiện đại. Thời gian qua, nhiều cơ sở sản xuất GKN trên địa bàn tỉnh đã mạnh dạn đầu tư dây chuyền sản xuất hiện đại, từng bước tự động hóa các khâu sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm, giảm chi phí và góp phần bảo vệ môi trường.

Dây chuyền sản xuất gạch tự động tại Nhà máy bê tông liên danh Việt Nhật thuộc Tổng Công ty Đầu tư Hà Thanh (phường Quảng Phú).

Nhà máy bê tông liên danh Việt Nhật thuộc Tổng Công ty Đầu tư Hà Thanh (phường Quảng Phú) là đơn vị chuyên sản xuất các loại vật liệu xây dựng như GKN, bê tông thương phẩm, cống thoát nước...; riêng GKN có công suất thiết kế 100 triệu viên/năm. Ông Đào Duy Diễn, giám đốc nhà máy cho biết: Để phục vụ cho việc sản xuất gạch, từ năm 2016, doanh nghiệp đã đầu tư 2 dây chuyền sản xuất gạch hiện đại và 2 xe nâng phục vụ vận chuyển, bốc xếp gạch ra bãi tập kết.

Việc đầu tư, mua sắm máy móc giúp việc sản xuất gạch của đơn vị có mức độ cơ giới hóa cao trong các công đoạn từ phối trộn nguyên liệu, ép định hình cho đến hoàn thiện sản phẩm. Đồng thời, giúp kiểm soát tương đối chính xác tỷ lệ nguyên liệu, lực ép và kích thước sản phẩm, qua đó nâng cao năng suất, giảm lao động thủ công và ổn định chất lượng gạch. Hiện 2 dây chuyền: gạch đặc (công suất 5 vạn viên/ngày) và gạch 2 lỗ (công suất 2,5 vạn viên/ngày) chỉ sử dụng 16 lao động (2 lao động đứng máy, 2 lao động phụ trợ, 2 lao động xe nâng, còn lại là lao động đóng gói).

Theo ông Diễn, 2 dây chuyền sản xuất sử dụng công nghệ ép thủy lực kết hợp rung tần số cao, giúp viên gạch đạt độ nén chặt, tăng khả năng chịu lực và độ bền trong quá trình sử dụng. Vì vậy, sản phẩm gạch của doanh nghiệp được thị trường tin dùng, góp phần tạo thu nhập ổn định cho người lao động hơn 10 triệu đồng/người/tháng.

Để phục vụ sản xuất GKN, Công ty TNHH Xây dựng và Thương mại Hà Liên, xã Trung Chính đã đầu tư dây chuyền sản xuất GKN bao gồm: máy ép chính, máy trộn nguyên liệu, hệ thống băng tải, máy xếp chồng và khuôn gạch đồng bộ. Đây là dây chuyền sản xuất theo hướng bán tự động, giúp giảm sự phụ thuộc vào lao động thủ công, đồng thời nâng cao độ chính xác và tính đồng đều của sản phẩm. Quy trình sản xuất được khép kín từ khâu trộn nguyên liệu, cấp liệu, ép gạch đến phơi và bảo dưỡng, giúp tối ưu hóa từng công đoạn.

Chia sẻ về quá trình đầu tư, ông Lê Công Hà, Giám đốc Công ty TNHH Xây dựng và Thương mại Hà Liên, cho biết: “Trước đây, hoạt động sản xuất của doanh nghiệp còn phụ thuộc nhiều vào lao động thủ công nên năng suất chưa cao, chi phí lớn. Từ khi đầu tư dây chuyền máy móc hiện đại, giúp doanh nghiệp giảm 50% chi phí nhân công nhưng nâng cao năng lực sản xuất suất hàng chục lần so với trước. Với công suất 10 triệu viên/năm, doanh nghiệp đang tạo việc làm ổn định cho 10 lao động, với thu nhập đạt 10 triệu đồng/người/tháng.

Theo Phòng Kinh tế và Vật liệu xây dựng (Sở Xây dựng), Thanh Hóa hiện có 54 đơn vị tham gia sản xuất GKN. Hàng năm, các cơ sở sản xuất khoảng 550 triệu viên/năm. Hiện nay, việc sử dụng GKN tại các công trình thi công có sử dụng vốn ngân sách Nhà nước luôn đạt 100%; các công trình vốn khác, công trình dân sinh cũng đã quan tâm sử dụng GKN. Nhìn chung, việc sản xuất, sử dụng GKN trên địa bàn tỉnh thời điểm này đảm bảo theo yêu cầu của Quyết định số 2171/QĐ-TTg, ngày 23/12/2021 của Thủ tướng Chính phủ về “phê duyệt Chương trình phát triển vật liệu xây không nung tại Việt Nam đến năm 2030”.

Để tạo điều kiện cho GKN phát triển, ngoài sản phẩm GKN được sản xuất bằng mạt đá và xi măng, Sở Khoa học và Công nghệ cũng đang tổ chức thực hiện một số đề tài nghiên cứu khoa học sản xuất các vật liệu xanh - sạch, trong đó có đề tài nghiên cứu sản xuất GKN bằng tro xỉ thạch cao từ nhà máy nhiệt điện. Khi dự án thành công sẽ tạo cho Thanh Hóa có thêm những sản phẩm GKN thân thiện với môi trường được tái sử dụng bằng phế thải công nghiệp.

Ứng dụng công nghệ thân thiện với môi trường trong sản xuất GKN không chỉ là một xu hướng mà còn là một yêu cầu tất yếu của ngành công nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng hiện đại. Với sự phát triển của khoa học - kỹ thuật, các giải pháp bền vững ngày càng được cải tiến, giúp giảm thiểu tác động môi trường, tối ưu hóa tài nguyên và mang lại lợi ích kinh tế dài lâu. Việc chuyển đổi sang công nghệ xanh không chỉ góp phần bảo vệ hệ sinh thái mà còn định hình một tương lai xây dựng bền vững, hiệu quả và thân thiện hơn với môi trường.

Bài và ảnh: Minh Lý