Tung còn - trò chơi hấp dẫn ở vùng cao

Được sự quan tâm của các cấp, các ngành, nhiều môn thể thao truyền thống của đồng bào các dân tộc thiểu số ở các xã miền Tây xứ Thanh, trong đó có môn tung còn (hay còn gọi là ném còn) được gìn giữ và phát huy.

Môn thể thao tung còn được người dân các dân tộc Thái, Mường ở Thanh Hóa gìn giữ và phát huy.

Trò chơi tung còn gắn liền với đời sống, sinh hoạt, lao động của đồng bào các dân tộc Thái, Mường, thường tổ chức vào dịp lễ, tết. Trải qua quá trình phát triển, trò chơi tung còn được đưa vào thi đấu tại hội thi thể thao các dân tộc thiểu số của tỉnh.

Để chơi môn thể thao tung còn cần một bãi đất rộng, dựng cây nêu. Quả còn được làm bằng nhiều mảnh vải màu ghép lại thành từng múi, bên trong nhồi cát, có đường kính từ 5 - 6cm và có độ nặng để ném xa; ở các góc của quả còn được đính các mảnh nhiều màu sắc dài khoảng 5cm; ở giữa được khâu một sợi dây vải bền chắc dài khoảng 50cm. Giữa sân cỏ rộng, một cây nêu (thường dùng cột tre) được dựng lên. Trên cây nêu gần đỉnh có treo một vòng tròn cũng làm bằng tre, có đường kính từ 45 - 50cm. Chơi tung còn phải có hai đội, một đội nam và một đội nữ, hoặc hỗn hợp nam, nữ, lấy cây nêu làm ngăn cách, nhìn hướng vào nhau. Kỹ thuật tung còn là người chơi cầm gần cuối đoạn dây vải quay quả còn vài vòng theo chiều kim đồng hồ rồi mới tung lên, hướng vào phông còn. Đội có nhiều lần quả còn lọt qua vòng tròn tre sẽ trở thành đội chiến thắng.

Tại xã Sơn Thủy, môn thể thao tung còn được người dân quan tâm gìn giữ và phát huy. Để đạt được kết quả này, xã đã thường xuyên tổ chức các hoạt động giao lưu, thi đấu các môn thể thao truyền thống nhằm phát triển sâu rộng phong trào tập luyện thể dục - thể thao trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Phó Chủ tịch UBND xã Sơn Thủy Phạm Ngọc Thanh chia sẻ: "Ngày nay, tung còn được đưa vào môn thi đấu trong các cuộc thi thể thao của xã thu hút đông đảo người dân tham gia. Thời gian tới, xã tiếp tục khuyến khích những người có năng khiếu hướng dẫn những người trẻ tuổi tập luyện môn thể thao ném còn".

Qua nhiều lần tổ chức, Hội thi thể thao các dân tộc tỉnh Thanh Hóa đã đưa môn tung còn là nội dung thi đấu chính thức. Cuộc thi ở bộ môn tung còn đã tạo ra sự tranh tài sôi nổi, hấp dẫn đối với khán giả. Đặc biệt, những năm gần đây Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tổ chức các hoạt động nhằm bảo tồn và phát huy các môn thể thao của đồng bào dân tộc thiểu số, trong đó, có việc thực hiện Dự án 6, thuộc Chương trình Mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2030, tổ chức hội thi thể thao truyền thống vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi tỉnh Thanh Hóa.

Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Duy Tự cho biết: "Thời gian tới, sở tiếp tục chỉ đạo các xã có đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống quan tâm gìn giữ và phát huy các môn thể thao truyền thống của đồng bào dân tộc thiểu số thông qua lồng ghép vào các hoạt động văn hóa, lễ hội. Duy trì hội thi thể thao các dân tộc tỉnh Thanh Hóa, thúc đẩy sự phát triển của phong trào thể dục - thể thao tại các xã miền núi nói riêng và đối với phong trào thể dục - thể thao của tỉnh Thanh Hóa nói chung. Đây là giải pháp quan trọng góp phần để môn thể thao tung còn có sức lan tỏa mạnh mẽ trong đời sống của Nhân dân".

Bài và ảnh: Hải Anh