Thỏa thuận Mỹ - Azerbaijan: Bước đi chiến lược định hình lại thế cân bằng khu vực

Mỹ và Azerbaijan ngày 10/2 đã ký Hiến chương Đối tác Chiến lược tại thủ đô Baku, đánh dấu bước điều chỉnh quan trọng trong quan hệ song phương, với trọng tâm đặt vào kinh tế, năng lượng, công nghệ và hợp tác an ninh. Văn kiện được ký giữa Tổng thống Azerbaijan Ilham Aliyev và Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance trong khuôn khổ chuyến công du Nam Caucasus của ông Vance.

Mỹ và Azerbaijan ký Hiến chương Đối tác Chiến lược tại thủ đô Baku. Ảnh: Caspian Post.

Theo nội dung được công bố, hai nước dự kiến thành lập các nhóm công tác để triển khai các cam kết trong Hiến chương. Các lĩnh vực hợp tác ưu tiên gồm kinh tế – thương mại, năng lượng, kết nối hạ tầng, trí tuệ nhân tạo (AI), phát triển số, cùng an ninh và quốc phòng. Trong vòng ba tháng kể từ thời điểm ký, các nhóm này được kỳ vọng sẽ xác định danh mục dự án cụ thể và xây dựng lộ trình thực hiện.

Phát biểu sau lễ ký, Tổng thống Ilham Aliyev cho rằng quan hệ với Mỹ đang bước sang “một giai đoạn mới”, trong đó hợp tác về an ninh, chống khủng bố và an ninh năng lượng tiếp tục giữ vai trò trung tâm. Ông nhấn mạnh Azerbaijan hiện cung cấp khí đốt tự nhiên cho 16 quốc gia, trong đó có 11 thành viên NATO, và xem đây là đóng góp đáng kể đối với cấu trúc an ninh năng lượng rộng hơn.

Về phía Mỹ, Phó Tổng thống J.D. Vance nhận định quan hệ đối tác sâu hơn với Azerbaijan có thể hỗ trợ ổn định và tăng trưởng kinh tế khu vực, đồng thời mở rộng cơ hội tiếp cận thị trường cho doanh nghiệp Mỹ. Ông cũng đề cập hợp tác công nghệ và các lĩnh vực mới nổi như một phần trong định hướng quan hệ song phương thời gian tới.

Thỏa thuận Mỹ – Azerbaijan là bước đi chiến lược định hình lại thế cân bằng khu vực. Ảnh: Caliber.Az.

Diễn biến này diễn ra trong bối cảnh Nam Caucasus tiếp tục là khu vực có vị trí địa chiến lược, nơi đan xen lợi ích của nhiều trung tâm quyền lực. Azerbaijan giữ vị trí then chốt trên các hành lang vận tải và năng lượng nối châu Âu với khu vực Caspi và Trung Á, vì vậy quan hệ với Baku không chỉ dừng ở song phương mà còn có ý nghĩa rộng hơn về địa kinh tế và chiến lược khu vực.

Trước đó, trong chặng dừng chân tại Armenia, Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance cũng chứng kiến việc ký kết một thỏa thuận hợp tác hạt nhân dân sự với Thủ tướng Armenia. Việc Washington đồng thời thúc đẩy các khuôn khổ hợp tác với cả Azerbaijan và Armenia cho thấy cách tiếp cận đa hướng của Mỹ tại Nam Caucasus, trong đó kinh tế, năng lượng, công nghệ và an ninh tiếp tục là các trụ cột chính.

Thanh Giang

Nguồn: Tass.