Mỹ thúc giục châu Âu tự chủ sản xuất vũ khí, quốc phòng

Đặc phái viên Mỹ tại NATO Matthew Whitaker kêu gọi các nước châu Âu mở rộng sản xuất vũ khí trong nước, trong bối cảnh Washington ưu tiên bổ sung kho dự trữ quân sự của mình và năng lực cung ứng cho các đồng minh có nguy cơ bị hạn chế.

Tại Diễn đàn An ninh Warsaw ngày 12/10, ông Whitaker cho biết, chi tiêu quốc phòng của Mỹ có thể đạt 1.000-1.500 tỷ USD trong năm 2026, khiến các nhà máy sản xuất vũ khí của nước này phải tập trung đáp ứng nhu cầu của quân đội Mỹ. Ông nhấn mạnh: “Mỹ cần những người bạn có năng lực sản xuất”, đồng thời kêu gọi châu Âu chủ động hơn trong việc đáp ứng nhu cầu quốc phòng của chính mình.

Theo ông Whitaker, châu Âu hiện đứng thứ tư trong danh sách các ưu tiên an ninh của Washington, sau an ninh nội địa, Tây bán cầu và khu vực Thái Bình Dương. Tuy nhiên, ông khẳng định Mỹ không từ bỏ các đồng minh châu Âu, mà muốn các nước này đảm nhận trách nhiệm lớn hơn trong bảo đảm an ninh khu vực.

Đặc phái viên Mỹ cũng kêu gọi NATO hiện đại hóa các căn cứ quân sự, hệ thống cung ứng nhiên liệu và phương án triển khai lực lượng, nhằm tạo thuận lợi cho việc di chuyển quân đội và trang thiết bị từ Tây Âu sang Đông Âu, khu vực mà ông cho rằng có thể trở thành địa bàn xảy ra xung đột trong tương lai.

Những phát biểu trên được đưa ra trong bối cảnh Mỹ đang đẩy nhanh việc bổ sung kho vũ khí sau các chiến dịch quân sự nhằm vào Iran. Theo ước tính của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), đến cuối tháng 5, quân đội Mỹ đã sử dụng hơn 1.000 tên lửa hành trình Tomahawk, tương đương gần 1/3 kho dự trữ. Đến cuối tháng 7, số tên lửa đánh chặn Patriot được sử dụng đã vượt 1.500 quả, chiếm khoảng 65% lượng dự trữ. Reuters hồi tháng 8 cũng đưa tin quân đội Mỹ đã sử dụng gần như toàn bộ số tên lửa tầm xa có độ chính xác cao.

Tình trạng này làm gia tăng nguy cơ chậm trễ trong việc cung cấp vũ khí cho các đồng minh. Theo Bloomberg, các thành viên NATO có thể phải chờ nhiều năm để nhận các đơn hàng quân sự do Washington ưu tiên bổ sung kho dự trữ trong nước. Đơn hàng tên lửa Tomahawk của Đức được cho là khó có thể được đẩy nhanh, với thời gian chờ đợi có thể lên tới 5 năm.

Trong khi đó, châu Âu vẫn đối mặt với tình trạng thiếu hụt vũ khí sau nhiều năm viện trợ quân sự cho Ukraine. Báo cáo của Cơ quan Quốc phòng châu Âu công bố hồi tháng 9 chỉ ra những thiếu hụt đáng kể về năng lực phòng không, phòng thủ tên lửa, đạn dược và các năng lực quân sự thiết yếu khác.

Thu Uyên