Người Mông làm sản phẩm OCOP

Tại xã Trung Lý (Mường Lát), đồng bào dân tộc Mông đã và đang nỗ lực phát triển mô hình chăn nuôi gà đen bản địa theo hướng hàng hóa. Từ phương thức sản xuất nhỏ lẻ, nhiều hộ dân đã mạnh dạn đầu tư phát triển chăn nuôi theo hướng tập trung nhằm đưa thương hiệu gà đen bản Khằm trở thành sản phẩm OCOP .

Giống gà đen được nuôi thả trên đồi.

Gặp anh Giàng A Vành, bí thư chi bộ bản Khằm 2 - người khởi xướng ý tưởng xây dựng giống gà đen bản địa trở thành sản phẩm OCOP, tôi khá bất ngờ khi lứa gà anh vừa xuất bán, sau khi trừ chi phí đầu tư, chăn nuôi, nguồn lãi thu về lên tới 200 triệu đồng. Có nguồn vốn kha khá, anh Vành dự định tiếp tục mở rộng đầu tư và đẩy mạnh quảng bá sản phẩm. Theo anh Vành cho biết: “Quan trọng nhất là việc tìm kiếm đầu ra cho các hộ chăn nuôi, phát triển giống gà đen bản Khằm. Có thị trường rồi thì không lo chất lượng sản phẩm của mình không đủ sức cạnh tranh”.

Lâu nay, bà con một số bản của xã Trung Lý nuôi gà đen bản địa theo tập quán truyền thống, chủ yếu phục vụ nhu cầu trong gia đình. Qua quá trình tìm hiểu, anh Vành nhận thấy giống gà đen bản địa của đồng bào dân tộc Mông có giá trị dinh dưỡng cao, được người tiêu dùng ưa chuộng. Với đặc điểm, điều kiện khí hậu của vùng núi cao, giống gà đen không chỉ là nguồn thực phẩm sạch, mà còn mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc. Đây là tiềm năng để phát triển thành sản phẩm hàng hóa mang thương hiệu địa phương, góp phần nâng cao thu nhập và khẳng định giá trị của nông sản vùng biên Mường Lát.

Từ nhận thức đó, năm 2021, anh Vành đã có ý tưởng phát triển chăn nuôi gà đen bản địa theo hướng hàng hóa. Với quy mô từ 200 đến 300 con mỗi lứa, anh vừa bán gà thương phẩm, vừa nhân giống để cung cấp giống cho bà con. Mong muốn nâng tầm giá trị sản phẩm, anh đã mạnh dạn đầu tư khu giết mổ bảo đảm vệ sinh, đóng gói hút chân không, đảm bảo các tiêu chí về an toàn thực phẩm. Bên cạnh đó, anh còn đầu tư thêm một lò ấp trứng để chủ động cung cấp con giống cho các hộ chăn nuôi. Từ mô hình của gia đình anh Vành, ngày càng nhiều hộ dân ở bản Khằm 1 và Khằm 2 bắt tay vào nuôi gà đen bản địa theo hướng tập trung. Nhờ vậy, anh Vành có điều kiện liên kết với 21 hộ dân khác để xây dựng thành chuỗi cung ứng gà đen bản địa ổn định.

Ông Giàng Seo Vảng, hộ chăn nuôi gà đen bản địa tại bản Khằm 2, chia sẻ: “Trước kia tôi chỉ nuôi vài ba con để phục vụ bữa ăn cho gia đình. Thấy anh Vành chăn nuôi hiệu quả, tôi đã học và làm theo. Chỉ sau 1 năm, đàn gà đen bản địa nhà tôi đã phát triển gần trăm con, mỗi lứa bán thu lời hơn 10 triệu đồng. Nhờ chăn nuôi gà đen bản địa, gia đình tôi có thêm nguồn thu nhập ổn định, cuộc sống đỡ khó khăn hơn”.

Sau khi được công nhận sản phẩm OCOP 3 sao năm 2024, xã Trung Lý đã khuyến khích người dân đầu tư phát triển đàn gà đen bản địa, với quy mô gần 1.000 con/lứa. Từ đó, mở ra “cánh cửa” cho nông sản địa phương vươn ra thị trường, góp phần tạo việc làm và tăng thu nhập bền vững cho người dân.

Điều lo lắng, chính là rào cản thị trường tiêu thụ chưa thực sự ổn định. “Chúng tôi rất cần được hỗ trợ để kết nối thị trường tiêu thụ ở các thành phố lớn, siêu thị, cửa hàng nông sản sạch. Nếu có đầu ra ổn định, bà con trong bản sẽ yên tâm phát triển, mở rộng quy mô hơn” - anh Giàng A Vành bày tỏ.

Sự thành công của mô hình gà đen bản địa ở xã Trung Lý không chỉ là câu chuyện riêng lẻ, mà còn là kết quả của sự đồng hành từ chính sách. Trong khuôn khổ Chương trình Mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, nhiều dự án hỗ trợ đã được triển khai tại Mường Lát. Tiêu biểu như dự án hỗ trợ nuôi gà đen thương phẩm cho tổ cộng đồng ở các xã Pù Nhi, Trung Lý, Tam Chung. Với thương hiệu gà đen bản Khằm đạt sản phẩm OCOP 3 sao, đang trở thành “điểm tựa” để bà con các xã vùng biên xứ Thanh vươn lên thoát nghèo.

Bài và ảnh: Đình Giang