Mỹ có thể để hiệp ước hạt nhân với Nga hết hiệu lực

Ngày 8/1, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố Washington có thể để Hiệp ước Cắt giảm vũ khí chiến lược mới (New START) với Nga hết hiệu lực, đồng thời khẳng định Mỹ sẽ theo đuổi một thỏa thuận kiểm soát vũ khí “tốt hơn” trong tương lai. Ông cũng bác bỏ đề xuất của Moscow về việc tự nguyện gia hạn các giới hạn triển khai vũ khí hạt nhân sau khi hiệp ước hết hạn.

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố Mỹ có thể để Hiệp ước Cắt giảm vũ khí chiến lược mới (New START) với Nga hết hiệu lực. Reuters

Trả lời New York Times, ông Trump nói về New START - hiệp ước được ký năm 2010 - rằng: “Nếu hiệp ước hết hiệu lực thì cứ để nó hết hiệu lực. Chúng tôi sẽ xây dựng một thỏa thuận tốt hơn.”

Trước đó, tháng 9/2025, Tổng thống Nga Vladimir Putin đề xuất Mỹ và Nga tiếp tục tự nguyện tuân thủ các giới hạn của New START, dù hiệp ước dự kiến hết hạn vào ngày 5/2. Giới chuyên gia và các tổ chức ủng hộ kiểm soát vũ khí cảnh báo rằng khi New START chấm dứt hiệu lực, hai cường quốc hạt nhân lớn nhất thế giới có thể triển khai số lượng đầu đạn chiến lược vượt mức hiện nay, làm suy yếu nghiêm trọng cơ chế kiểm soát vũ khí toàn cầu.

Nhà Trắng chưa đưa ra bình luận chính thức về việc Tổng thống Trump có chấp nhận đề xuất của Nga hay không. Trước đó, vào tháng 7, ông Trump từng bày tỏ mong muốn duy trì các giới hạn của hiệp ước sau khi nó hết hiệu lực.

Vũ khí hạt nhân chiến lược. Ảnh minh hoạ: UN

Ông Trump đồng thời cho rằng, Trung Quốc - quốc gia có lực lượng hạt nhân chiến lược tăng trưởng nhanh nhất - cần được đưa vào một hiệp ước mới thay thế New START. Bắc Kinh nhiều lần bác bỏ ý tưởng này, lập luận rằng quy mô kho vũ khí hạt nhân của Trung Quốc nhỏ hơn nhiều so với Mỹ và Nga.

Hiệp ước New START được ký năm 2010 và chỉ cho phép gia hạn một lần. Năm 2021, Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Mỹ khi đó là Joe Biden đã nhất trí gia hạn hiệp ước thêm 5 năm, đến tháng 2/2026. Theo thỏa thuận, mỗi bên chỉ được triển khai tối đa 1.550 đầu đạn hạt nhân chiến lược và không quá 700 phương tiện mang phóng, gồm tên lửa, máy bay và tàu ngầm.

Lê Hà.

Nguồn: The Straitstimes, The New York Times.