Không để sự yếu kém cản bước đầu tư công

Đầu tư công không chỉ là câu chuyện phân bổ và giải ngân nguồn vốn, mà còn là trách nhiệm đưa từng công trình, dự án về đích đúng tiến độ, bảo đảm chất lượng. Bởi vậy, khi nhà thầu thiếu năng lực, chây ì, chủ đầu tư không đủ quyết liệt, thiệt hại không đơn thuần nằm ở thời gian và tiền bạc, mà còn làm mất niềm tin.

Trong nhiều cuộc họp và kiểm tra thực địa gần đây, lãnh đạo UBND tỉnh Thanh Hóa liên tục nhấn mạnh yêu cầu các chủ đầu tư chấm dứt hợp đồng với những nhà thầu, đơn vị thi công yếu kém, chậm trễ, thiếu kỷ luật.

Yêu cầu ấy đang được cụ thể hóa bằng những quyết định xử lý nghiêm minh. Việc Ban Quản lý dự án đầu tư công trình giao thông Thanh Hóa vừa quyết định chấm dứt hợp đồng với Công ty TNHH Tư vấn và Đầu tư xây dựng Khánh Linh do vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ hợp đồng là một động thái đáng chú ý trong thực hiện kỷ luật, kỷ cương đầu tư công của tỉnh.

Theo thông tin được công bố, doanh nghiệp này đã bỏ dở công trình, không thực hiện công việc liên tục trong 56 ngày mà không có lý do chính đáng, dẫn đến vi phạm tiến độ. Đáng nói, việc chậm trễ không xuất phát từ những vướng mắc thuộc trách nhiệm của bên giao thầu.

Trước đó, Ban Quản lý dự án đầu tư công trình giao thông Thanh Hóa cũng đã xử phạt 4 nhà thầu vi phạm tiến độ hợp đồng với tổng số tiền 326 triệu đồng.

Những quyết định này cho thấy việc xử lý vi phạm không còn dừng ở nhắc nhở, đôn đốc, mà đã chuyển sang các biện pháp cụ thể, với chế tài rõ ràng. Đây là biện pháp răn đe cần thiết đối với các nhà thầu khác.

Yêu cầu ấy càng có ý nghĩa trong bối cảnh Thanh Hóa đang tập trung thực hiện mục tiêu tăng trưởng “2 con số”, đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công. Tại hội nghị UBND tỉnh sáng 2/11, báo cáo cho thấy tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công mới đạt 65,88% kế hoạch vốn tỉnh giao, thấp hơn 14,12 điểm phần trăm so với mốc 80% đã đặt ra. Kết quả này cho thấy áp lực hoàn thành kế hoạch những tháng cuối năm vẫn rất lớn, đòi hỏi các chủ đầu tư, đơn vị thi công phải tăng tốc thực chất, thay vì chỉ dừng ở những lời hứa tiến độ.

Chủ tịch UBND tỉnh Tô Anh Dũng đã thẳng thắn chỉ ra tình trạng một số người đứng đầu chưa trực tiếp vào cuộc, còn tâm lý chờ đợi, đùn đẩy; sự phối hợp giữa chủ đầu tư, sở chuyên ngành và địa phương chưa chặt chẽ, cam kết chưa đi liền với hành động. Đồng chí yêu cầu nâng cao trách nhiệm đối với từng dự án, nhiệm vụ được giao; thực hiện phương châm “nói đi đôi với làm, đã hứa phải thực hiện, đã làm phải hoàn thành”. Tinh thần “6 rõ”, “7 dám” cũng được nhấn mạnh thêm lần nữa. Đáng chú ý, Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu các đơn vị phải làm song song hai nhiệm vụ: dồn sức hoàn thành kế hoạch năm 2026 và chuẩn bị ngay các điều kiện để năm 2027 có thể khởi công dự án từ quý I, giải ngân ngay từ tháng 1. Điều đó đồng nghĩa với việc không thể để những yếu kém trong tổ chức thực hiện, từ khâu chuẩn bị đầu tư, giải phóng mặt bằng đến lựa chọn và quản lý nhà thầu, tiếp tục làm lỡ nhịp các dự án.

Muốn đầu tư công thực sự trở thành động lực tăng trưởng, không thể chỉ quan tâm nguồn vốn đã bố trí hay tỷ lệ giải ngân, mà phải nhìn vào những công trình đang được triển khai như thế nào. Xử lý nghiêm nhà thầu yếu kém, nhưng cũng phải kiên quyết chấn chỉnh trách nhiệm của chủ đầu tư và cơ quan chức năng. Không thể để nhà thầu thiếu năng lực làm chậm công trình, càng không thể để sự thiếu quyết liệt của chủ đầu tư làm lỡ nhịp công trình.

Thái Minh