Công khai nhưng cần minh bạch

Việc công khai thông tin đấu thầu giúp nhà thầu tiếp cận được đầy đủ thông tin cần thiết từ đó đưa ra quyết định tham gia đấu thầu một cách đúng đắn và hợp lý. Các quy định này đã được nêu rõ trong Luật Đấu thầu 2023 và các văn bản liên quan.

Tuy nhiên, có những địa phương, cơ quan vẫn còn xem đấu thầu là việc làm cho có. Những thông tin đấu thầu bằng cách nào đó chỉ xuất hiện trên phương tiện truyền thông một cách khiêm tốn, công khai nhưng đối tượng tiếp cận được lại không rộng rãi. Đáng nói, tiếng là công khai đấu thầu nhưng lại có những cái “bắt tay ngầm” để doanh nghiệp nào đó có lợi thế khi tham gia đấu thầu.

Tình trạng này vừa được Sở Kế hoạch và Đầu tư báo cáo UBND tỉnh tại Báo cáo số 433/SKHĐT-ĐTTĐGS về tình hình thực hiện hoạt động đấu thầu năm 2024. Theo đó, các gói thầu áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi nhưng số lượng các nhà thầu tham gia dự thầu không nhiều, dẫn đến tính cạnh tranh tại một số gói thầu chưa cao; việc đăng tải thông tin trong đấu thầu của một số gói thầu chưa đầy đủ, đặc biệt đối với các gói thầu áp dụng hình thức chỉ định thầu; một số thông tin như kế hoạch lựa chọn nhà thầu, kết quả lựa chọn nhà thầu còn đăng tải chậm so với thời gian theo quy định; một số nhà thầu khi tham dự thầu tại một số gói thầu không trung thực trong việc cung cấp hồ sơ dự thầu, có các hành vi gian lận trong đấu thầu; chất lượng báo cáo tình hình thực hiện hoạt động đấu thầu của một số đơn vị còn chưa cao, nội dung báo cáo còn sơ sài, số liệu còn sai sót và chưa đánh giá được tình hình công tác quản lý trong đấu thầu tại đơn vị làm ảnh hưởng đến công tác theo dõi, tổng hợp, báo cáo...

Chỉ khi công tác thanh tra hoạt động đấu thầu được tăng cường mới có thể ngăn chặn được tình trạng chúng ta quen gọi là “đấu thầu dưới gầm bàn”, doanh nghiệp mới có cơ hội cạnh tranh bình đẳng bằng năng lực thực sự của mình. Ở tầm vĩ mô, việc tăng cường quản lý hoạt động đấu thầu sẽ là động lực để thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế.

Để khắc phục những tồn tại trên, đảm bảo công tác đấu thầu tường minh hơn, đúng quy định của pháp luật, trên cơ sở báo cáo của Sở Kế hoạch và Đầu tư, ngày 10/2/2025 Chủ tịch UBND tỉnh đã có Văn bản số 1685/UBND-CN về việc tiếp tục chấn chỉnh và nâng cao hiệu quả hoạt động đấu thầu trên địa bàn tỉnh. Trong đó yêu cầu các địa phương, đơn vị phải nghiêm túc thực hiện Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 và các văn bản chỉ đạo liên quan. Đối với hoạt động đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư, yêu cầu thực hiện nghiêm túc quy định đăng tải các thông tin lựa chọn nhà đầu tư theo quy định của pháp luật về đấu thầu.

Thời gian tới, chúng ta sẽ có thêm nhiều dự án đầu tư nhằm đáp ứng sự phát triển mạnh mẽ của đất nước và tỉnh. Các đơn vị phải xem yêu cầu của Chủ tịch UBND tỉnh về chấn chỉnh và nâng cao hiệu quả hoạt động đấu thầu trên địa bàn là một mệnh lệnh vừa nhằm giữ nghiêm kỷ luật vừa để phát huy tác dụng của các dự án được đầu tư.

Thái Minh