Tín hiệu tích cực từ cấp giấy chứng nhận nguồn gốc thủy sản

Sau gần 1 tháng đánh bắt trên biển, con tàu mang số hiệu TH-91856 của ông Phạm Gia Thương ở phường Sầm Sơn đã cập Cảng cá Lạch Hới với hơn 10 tấn mực và hàng chục tấn cá, tôm. Sau khi làm các thủ tục cập cảng theo quy định, toàn bộ số mực khai thác được trên tàu TH-91856 đã có doanh nghiệp chế biến đến thu mua. Ông Thương cho biết: “Khi tàu có đủ nhật ký khai thác và không bị gián đoạn thiết bị giám sát hành trình đánh bắt ngoài khơi thì sản lượng, nguồn gốc sản phẩm được cơ quan chức năng chứng thực, xác minh. Do đó, chỉ cần vào hệ thống dữ liệu là doanh nghiệp chế biến sẽ có thông tin về lô sản phẩm nên việc thu mua diễn ra nhanh chóng. Sự thuận lợi, thông suốt trong các khâu xác nhận không chỉ giúp doanh nghiệp mua được sản phẩm tươi và bảo đảm yêu cầu của chế biến, mà còn giúp các chủ tàu bán được nguyên liệu với giá cao”.

Chế biến mực xuất khẩu tại Công ty TNHH Xuất nhập khẩu thủy sản FXPT, phường Sầm Sơn.

Công ty TNHH Xuất nhập khẩu thủy sản FXPT tại phường Sầm Sơn là một trong những đơn vị thu mua, chế biến sản phẩm xuất khẩu từ mực. Trung bình mỗi năm công ty sản xuất, chế biến khoảng 700 tấn sushi, sashimi từ mực để xuất khẩu sang thị trường Nhật Bản. Hướng tới mục tiêu đa dạng hóa sản phẩm, năm 2025, công ty đã đưa ra thị trường nhiều mặt hàng mới như mực nang, bạch tuộc, cá bống biển, bề bề... Đồng thời, mở rộng xuất khẩu sang Trung Quốc và một số nước châu Âu. Nếu như trước đây, công ty phải tìm mua nguyên liệu ở nhiều tỉnh, thành phố ven biển trên cả nước thì hơn một năm nay, sản lượng khai thác của các tàu cá trong tỉnh đã đáp ứng được khoảng 70% nhu cầu nguyên liệu của công ty. Ông Nguyễn Hữu Hoàng, Trưởng Phòng Hành chính - Tổng hợp, Công ty TNHH Xuất nhập khẩu thủy sản FXPT, cho biết: “Hiện nay, các sản phẩm của công ty được nhiều quốc gia ưa chuộng, là bởi công ty đã chứng minh được nguồn gốc, xuất xứ của nguyên liệu sản xuất thông qua giấy xác nhận của ngành chức năng. Đây là tín hiệu đáng mừng góp phần nâng cao giá trị kinh tế, sức cạnh tranh cho sản phẩm thủy sản khai thác của tỉnh”. Nhờ có giấy chứng minh nguồn gốc xuất xứ rõ ràng nên việc xuất khẩu của công ty tương đối thuận lợi. Trong 9 tháng năm 2025, công ty đã xuất khẩu khoảng 300 tấn thành phẩm, tăng 20% so với cùng kỳ năm trước.

Việc xác minh, cấp giấy chứng nhận nguồn gốc thủy sản khai thác là một trong những yêu cầu của quy định chống khai thác IUU. Đồng thời được ví như “tấm vé” pháp lý chứng minh lô hàng thủy sản xuất khẩu có nguồn gốc từ khai thác hợp pháp, không vi phạm quy định về chống khai thác IUU, đảm bảo tuân thủ các cam kết quốc tế và giúp sản phẩm vượt qua các quy định kiểm tra, chứng nhận của các thị trường nhập khẩu. Vì vậy, trong lộ trình chung tay cùng cả nước tháo gỡ “thẻ vàng" cho thủy sản, công tác kiểm soát sản lượng và cấp giấy xác nhận nguồn gốc thủy sản khai thác được tỉnh triển khai, thực hiện khá hiệu quả. Trong 9 tháng năm 2025, Ban Quản lý Cảng cá Thanh Hóa đã cấp 19 giấy xác nhận nguồn gốc nguyên liệu thủy sản cho các tàu khai thác, với tổng sản lượng 134,4 tấn; trong đó, có khoảng 90 tấn mực khai thác của ngư dân.

Lợi ích, ý nghĩa tích cực của việc cấp giấy xác nhận nguồn gốc thủy sản trên địa bàn tỉnh đã được khẳng định trong quá trình khai thác, xây dựng nghề cá bền vững. Ông Lê Văn Thăng, Giám đốc Ban Quản lý Cảng cá Thanh Hóa, cho biết: “Để việc cấp giấy chứng nhận nguồn gốc thủy sản khai thác thuận lợi, phát huy hiệu quả cao nhất, tỉnh đang triển khai số hóa công tác truy xuất nguồn gốc thủy sản khai thác thay vì kê khai thủ công như trước đây vừa mất nhiều thời gian, nhân lực mà số liệu không chính xác. Đơn vị đang triển khai tập huấn cho cán bộ quản lý, ngư dân và doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực thủy sản về thao tác, ghi nhật ký điện tử, sử dụng phần mềm truy xuất nguồn gốc thủy sản khai thác, nhằm nâng cao hiệu quả quản lý trong các chuỗi cung ứng thủy sản đã xây dựng được”.

Bài và ảnh: Hòa Bình