EU tăng cường đầu tư vào Greenland và an ninh Bắc Cực

Sau hội nghị thượng đỉnh khẩn cấp tại Brussels vào ngày 23/1, các nhà lãnh đạo Liên minh châu Âu (EU) đã công bố một lộ trình hỗ trợ tài chính mạnh mẽ dành cho Greenland, đồng thời gia tăng chi tiêu quốc phòng cho khu vực Bắc Cực. Hiện tại, mặc dù Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tạm thời rút lại lời đe dọa thuế quan sau khi đạt được một “thỏa thuận khung” sơ bộ với NATO tại Davos, EU vẫn tiếp tục đẩy mạnh các kế hoạch tài chính này để đảm bảo Greenland không trở nên dễ bị tổn thương trong tương lai

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen tham gia cuộc họp báo sau khi tham dự hội nghị thượng đỉnh đặc biệt của các nhà lãnh đạo Liên minh châu Âu tại Brussels, Bỉ, ngày 23 tháng 1 năm 2026. Ảnh: China daily

Phát biểu họp báo, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen cho rằng EU đã “đầu tư chưa tương xứng” cho khu vực Bắc Cực và nhấn mạnh đây là “thời điểm thích hợp để tăng cường đầu tư cho an ninh Bắc Cực”. Theo bà, Ủy ban châu Âu sẽ sớm trình một gói đầu tư cụ thể cho Greenland.

Cụ thể, các khoản đầu tư chiến lược bao gồm việc rót vốn vào cơ sở hạ tầng thiết yếu và thúc đẩy khai thác các khoáng sản quan trọng như lithium và đất hiếm – một phần trong nỗ lực của EU nhằm đảm bảo an ninh chuỗi cung ứng và ngăn chặn Mỹ hay Trung Quốc độc chiếm nguồn tài nguyên này.

Về mặt an ninh và quốc phòng, EU không chỉ dừng lại ở các tuyên bố ngoại giao mà còn cam kết phân bổ ngân sách quốc phòng để đầu tư các trang thiết bị phù hợp với điều kiện Bắc Cực, trong đó có khả năng triển khai một tàu phá băng Châu Âu tại khu vực chiến lược này.

Bà von der Leyen khẳng định EU sẽ tiếp tục tăng cường hợp tác với Hoa Kỳ và các đối tác như Anh, Canada, Na Uy và Iceland nhằm bảo đảm an ninh khu vực, coi đây là một nhu cầu địa chính trị mang tính cấp thiết.

Các nhà lãnh đạo các quốc gia thành viên Liên minh châu Âu (EU) thảo luận về các mối đe dọa của Mỹ liên quan đến Greenland và đánh giá các biện pháp tiếp theo có thể thực hiện. Ảnh:Tân Hoa Xã

Hội nghị thượng đỉnh EU diễn ra trong bối cảnh Tổng thống Trump từng đe dọa áp thuế đối với một số quốc gia châu Âu nếu họ cản trở tham vọng của Washington đối với Greenland. Tuy nhiên, ngay trước thềm hội nghị, ông Trump thông báo tạm dừng các biện pháp thuế quan và công bố một khuôn khổ thỏa thuận trong khuôn khổ NATO liên quan đến Greenland, khẳng định Hoa Kỳ có quyền tiếp cận lâu dài tại khu vực Bắc Cực.

Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen nhấn mạnh vấn đề chủ quyền là “lằn ranh đỏ” không thể thương lượng. Trong khi đó, Thủ hiến Greenland Jens-Frederik Nielsen bày tỏ bất ngờ trước thỏa thuận NATO khi ông không được tham gia các cuộc thảo luận, đồng thời tái khẳng định chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và luật pháp quốc tế là những nguyên tắc không thể nhượng bộ.

Giới chức EU nhận định, dù căng thẳng tạm thời hạ nhiệt, vấn đề Greenland vẫn chưa được giải quyết dứt điểm. Trong thời gian tới, Liên minh châu Âu sẽ phải cân bằng giữa việc duy trì quan hệ với Washington và mục tiêu tăng cường tự chủ chiến lược về an ninh và kinh tế.

Nhật Lệ

Nguồn: Xinhua, china daily