Đan Mạch và các đồng minh NATO “phô trương sức mạnh” tại Greenland

Mỹ nhiều lần bày tỏ ý định mua Greenland, vùng lãnh thổ tự trị của Đan Mạch, song cuộc họp cấp cao ba bên giữa Mỹ, Đan Mạch và Greenland diễn ra tại Washington, D.C. ngày 14/1 đã kết thúc mà không đạt được bất kỳ tiến triển nào. Ngay sau khi đàm phán bế tắc, Đan Mạch đã triển khai binh sĩ tới Greenland cùng các đồng minh châu Âu và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), động thái được xem là một màn “phô trương sức mạnh”, trong bối cảnh Tổng thống Mỹ Donald Trump kiên quyết không rút lại yêu sách sáp nhập vùng lãnh thổ này.

Các đồng minh NATO tập hợp ủng hộ Greenland trong bối cảnh căng thẳng leo thang ở Bắc Cực. Ảnh: Xinhua.

Trong một thông cáo báo chí, Bộ Quốc phòng Đan Mạch ngày 14/1 xác nhận nước này đang tăng cường hiện diện quân sự bên trong và xung quanh Greenland, đồng thời phối hợp chặt chẽ với các đồng minh NATO. Việc tăng cường hiện diện bắt đầu từ ngày 14/1 bao gồm bổ sung các năng lực chiến đấu như tàu chiến, máy bay và binh sĩ. Bộ Quốc phòng Đan Mạch cho biết biện pháp này nhằm “xây dựng năng lực tác chiến trong môi trường đặc thù của Bắc Cực và tăng cường an ninh châu Âu cũng như khu vực Bắc Cực”.

Chiến dịch triển khai quân, ngoài Đan Mạch còn quy tụ các thành viên chủ chốt của NATO như Đức, Pháp, Na Uy và Thụy Điển. Một quan chức NATO cho biết, các quốc gia thành viên đang xem xét những cách thức để cùng nhau tăng cường sự hiện diện quân sự tại khu vực Bắc Cực, cho thấy đợt triển khai này có thể không chỉ dừng lại ở một cuộc diễn tập đơn lẻ.

Trước đó cùng ngày, Phó Tổng thống Mỹ J. D. Vance và Ngoại trưởng Marco Rubio đã có cuộc gặp kéo dài khoảng một giờ tại Nhà Trắng với Ngoại trưởng Đan Mạch Lars Løkke Rasmussen và Ngoại trưởng Greenland Vivian Motzfeldt trong khuôn khổ các cuộc đàm phán cấp cao. Hai bên trao đổi về những quan ngại an ninh của Mỹ cũng như các kế hoạch hợp tác với Greenland, song không tìm được tiếng nói chung.

Một khu dân cư phủ đầy tuyết ở Nuuk, Greenland hôm 14 tháng 1 năm 2025. Ảnh: AP.

Trong bối cảnh các cuộc đàm phán rơi vào bế tắc, Tổng thống Mỹ Donald Trump vẫn không thay đổi quyết tâm giành quyền kiểm soát Greenland. Phát biểu hôm 14/1, ông Trump nhấn mạnh Greenland có ý nghĩa địa chính trị then chốt đối với hệ thống phòng thủ tên lửa thế hệ mới mang tên “Golden Dome”. Tổng thống Trump tuyên bố nếu Mỹ không giành được Greenland thì Nga hoặc Trung Quốc sẽ làm điều đó, và NATO “nên đi đầu trong việc giúp chúng ta có được hòn đảo này”. Theo ông Trump, NATO sẽ không thể trở thành một lực lượng hay công cụ răn đe hiệu quả nếu thiếu sức mạnh quân sự “khổng lồ” của Mỹ.

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố ý định rõ ràng muốn kiểm soát Greenland. Ảnh: CBC.

Trong khi đó, sau cuộc họp ba bên của các ngoại trưởng, một phái đoàn thuộc Nhóm Nghị sĩ lưỡng đảng về Bắc Cực của Thượng viện Mỹ dự kiến sẽ tới Copenhagen để tiến hành các cuộc trao đổi tiếp theo. Diễn biến này cho thấy căng thẳng ngoại giao và quân sự giữa Mỹ và châu Âu xoay quanh vấn đề Greenland nhiều khả năng sẽ tiếp tục ở mức cao trong thời gian tới.

Thúy Hà

Nguồn: Chosun/Xinhua