Cấp giấy chứng nhận QSDĐ lần đầu ở phường Sầm Sơn: Gỡ “nút thắt” từ cơ sở

Sau khi chính thức vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, phường Sầm Sơn đã nhanh chóng bắt nhịp với yêu cầu quản lý mới, trong đó công tác giải quyết thủ tục hành chính về đất đai, đặc biệt là cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ) lần đầu cho hộ gia đình, cá nhân, được xác định là nhiệm vụ trọng tâm. Không chờ đợi, không né tránh những hồ sơ khó, chính quyền phường đã chủ động đổi mới cách làm, từng bước tháo gỡ các “điểm nghẽn” tồn tại nhiều năm, giúp người dân sớm hoàn thiện pháp lý về đất đai.

Người dân đến nộp hồ sơ đất đai tại Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Sầm Sơn.

Thống kê của Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị, UBND phường Sầm Sơn cho thấy, chỉ trong vòng hơn 6 tháng (từ ngày 1/7/2025 đến tháng 1/2026), UBND phường đã cấp 315 GCNQSDĐ. Trong đó, có 79 trường hợp cấp GCN lần đầu đối với đất ở cho 2 tổ chức và 77 hộ gia đình, cá nhân; 236 trường hợp còn lại là đất tái định cư. Đây là con số được đánh giá là tăng cao so với những năm trước, phản ánh sự chuyển động thực chất và những nỗ lực của chính quyền cơ sở trong công tác quản lý đất đai.

Địa phương đã tập trung cao độ cho công tác làm sạch, làm giàu cơ sở dữ liệu đất đai. Sau chiến dịch rà soát, chuẩn hóa thông tin, đến cuối tháng 11/2025, toàn phường đã thu thập, nhập dữ liệu 30.500 thửa đất vào hệ thống quản lý đất đai, hoàn thành 100% chỉ tiêu được giao. Việc hình thành một cơ sở dữ liệu tương đối đầy đủ, thống nhất không chỉ giúp cán bộ chuyên môn rút ngắn thời gian tra cứu, đối chiếu hồ sơ, mà còn tạo tiền đề để giải quyết các trường hợp cấp GCN lần đầu một cách minh bạch.

Dù đạt được nhiều kết quả tích cực, song thực tế cho thấy, trên địa bàn phường hiện vẫn còn gần 1.000 thửa đất chưa được cấp GCN lần đầu. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ việc người sử dụng đất chưa thực hiện đăng ký, kê khai; hồ sơ pháp lý chưa hoàn thiện; thông tin tọa độ đo đạc bị sai lệch; các giao dịch chuyển nhượng, mua bán trước đây không còn lưu giữ giấy tờ. Ngoài ra, còn có các trường hợp đất lấn chiếm, đất giao không đúng thẩm quyền, đất chưa cập nhật biến động hoặc đang trong quá trình tranh chấp kéo dài.

Đánh giá của phòng chuyên môn cho thấy, một khó khăn trong công tác cấp GCNQSDĐ là dữ liệu đất đai qua các giai đoạn lịch sử chưa hoàn chỉnh, nhiều loại bản đồ gốc bị thiếu; một số thửa đất tại mặt bằng quy hoạch cũ có sai lệch về tọa độ, ranh giới, ảnh hưởng trực tiếp đến việc xác định hiện trạng sử dụng đất... Bên cạnh đó, hành lang pháp lý trong lĩnh vực đất đai còn rộng, nhiều văn bản quy phạm pháp luật thay đổi, bổ sung thường xuyên, đòi hỏi cán bộ chuyên môn phải liên tục cập nhật. Đối với những trường hợp phức tạp, vượt thẩm quyền, địa phương phải có văn bản xin ý kiến, hướng dẫn của cấp trên.

Để tháo gỡ những vướng mắc trong công tác cấp GCNQSDĐ lần đầu, cuối tháng 12/2025, UBND phường Sầm Sơn đã ban hành thông báo gửi đến toàn bộ 61 tổ dân phố trên địa bàn, yêu cầu tổ chức rà soát, tổng hợp và hướng dẫn người dân thực hiện đăng ký đất đai, cấp GCN lần đầu. Theo đó, cán bộ các tổ dân phố có trách nhiệm thông báo, hướng dẫn tất cả các hộ gia đình, cá nhân chưa được cấp GCN lần đầu thực hiện kê khai, đăng ký đất đai, đồng thời cung cấp các giấy tờ chứng minh QSDĐ (nếu có) theo quy định. Danh sách, kết quả rà soát được tổng hợp, gửi về Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị để làm căn cứ tham mưu UBND phường xây dựng kế hoạch giải quyết cụ thể theo từng khu vực, từng thửa đất. Cách làm này giúp “đưa dịch vụ đến gần dân”, thay vì để người dân tự mày mò, đi lại nhiều lần, giảm đáng kể áp lực cho cả chính quyền và người sử dụng đất.

Ông Đặng Anh Đức, Trưởng Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị, UBND phường Sầm Sơn, cho biết: Trên cơ sở kết quả rà soát, phòng sẽ tham mưu UBND phường lập kế hoạch chi tiết cho từng địa bàn, phân công rõ cán bộ phụ trách, xử lý công việc. Quan điểm xuyên suốt là thực hiện công tác cấp GCNQSDĐ theo đúng tinh thần “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ quy trình, rõ hiệu quả”. UBND phường sẽ bố trí cán bộ chuyên môn trực tiếp hướng dẫn, giải đáp cho người dân các thủ tục về đất đai, đặc biệt hỗ trợ người dân hoàn thiện hồ sơ đối với các trường hợp đủ điều kiện nhưng còn lúng túng trong việc hoàn thiện các giấy tờ cần thiết theo quy định. Như vậy sẽ góp phần hạn chế tình trạng người dân phải đi lại nhiều vòng, nhiều cấp như trước để làm hồ sơ đất đai.

Công tác cấp GCNQSDĐ lần đầu không chỉ là giải quyết một thủ tục hành chính, mà gắn trực tiếp với quyền lợi lâu dài của người dân, trật tự quản lý đất đai và niềm tin đối với chính quyền cơ sở. Thực tiễn tại phường Sầm Sơn cho thấy, khi chính quyền chủ động vào cuộc, đổi mới tư duy, cách làm, những “nút thắt” kéo dài hoàn toàn có thể từng bước được tháo gỡ. Dù phía trước vẫn còn nhiều việc cần tiếp tục giải quyết, song những cách làm mới đang mở ra kỳ vọng tạo chuyển biến rõ nét, góp phần đẩy nhanh tiến độ cấp GCN lần đầu, hướng tới quản lý đất đai minh bạch, hiệu quả và phát triển bền vững đô thị biển.

Bài và ảnh: Việt Hương