Bảo tồn, phát triển giống cây trồng nguồn gốc bản địa

Những năm gần đây, với sự hỗ trợ của các doanh nghiệp, chủ trương chuyển đổi cây trồng nhằm tăng giá trị, các địa phương đã thực hiện quy hoạch vùng sản xuất, ứng dụng khoa học công nghệ nhằm bảo tồn, phát triển giống cây trồng nguồn gốc bản địa. Qua đó, tạo ra sản phẩm có thương hiệu, đáp ứng nhu cầu thị trường.

Sau thời gian trồng thử nghiệm cây dược liệu Cát Sâm dưới tán rừng, gia đình ông Đỗ Xuân Thuận, thôn Liên Thành, xã Luận Thành, tỉnh Thanh Hoá đã mạnh dạn chuyển toàn bộ diện tích vườn tạp sang trồng cây Cát Sâm. Với sự hỗ trợ của Hợp tác xã lâm nghiệp dược liệu Thường Xuân về giống, phân bón, kỹ thuật chăm sóc và thu mua toàn sản phẩm sau thu hoạch, gia đình ông rất yên tâm trong sản xuất. Theo tính toán, sau 6 năm trồng, cây Cát Sâm sẽ cho thu hoạch, năng suất đạt từ 15- 20 tấn/1 ha. Trên thị trường, cây Cát Sâm có giá từ 80 -100 nghìn 1 đồng 1 kg, lợi nhuận sau 6 năm đạt khoảng 1 tỷ đồng/1ha. Cây Cát Sâm đã mở ra hướng đi mới trong sản xuất nông nghiệp ở các xã miền núi, giúp nông dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng, nâng cao hiệu quả kinh tế, xóa đói, giảm nghèo. Mỗi năm HTX lâm nghiệp dược liệu Thường Xuân cung ứng cho nông dân khoảng 400.000 cây giống Cát Sâm để bảo tồn và phát triển nguồn cây dược liệu quý này.

Vườn ươn cây giống Cát Sâm của HTX dược liệu Thường Xuân

Để phục tráng giống cây dược liệu Sâm báo trở thành sản phẩm hàng hóa, Công ty Cổ phần Dược liệu Triệu Sơn đã liên kết sản xuất với các xã miền núi thực hiện bảo tồn lưu giữ nguồn gen cây Sâm báo. Trong quá trình trồng, thu hoạch, chế biến cây Sâm báo, công ty đã đầu tư công nghệ, dây chuyền sản xuất đạt tiêu chuẩn GMP. Nguyên liệu cây Sâm báo được công ty chiết xuất thành các sản phẩm đồ uống, mỹ phẩm. Với cách làm sáng tạo, đa dạng, sản phẩm Sâm báo có mức tiêu thụ hàng nghìn sản phẩm mỗi tháng. Thời gian tới công ty sẽ tiếp tục pt diện tích, cung ứng chế phẩm chăm bón, giống chất lượng, thu mua toàn bộ để nông dân yên tâm sản xuất.

Các sản phẩm của công ty CP Dược liệu Triệu Sơn

Hiện nay, nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh có những loại cây trồng bản địa mang giá trị kinh tế cao đang được bảo tồn, phát triển để trở thành cây trồng chủ lực, như: bưởi Luận Văn, Quế ngọc, cam Vân Du ... Trước nhu cầu của thị trường sử dụng các sản phẩm có nguồn gốc bản địa, các địa phương đã lồng ghép nhiều chương trình, dự án bảo tồn, phát triển giống cây trồng. Đến nay toàn tỉnh có trên 40 hợp tác xã, hàng chục doanh nghiệp tham gia tích tụ tập trung đất đai, liên kết với các hộ dân trong sản xuất. Việc đẩy mạnh công tác phục tráng và bảo tồn nguồn gen quý, kết hợp giữa nghiên cứu khoa học với canh tác truyền thống và ứng dụng kỹ thuật mới đang tạo điều kiện để phát huy lợi thế nông nghiệp của các địa phương; tăng sức cạnh tranh, mở rộng đầu ra và cải thiện thu nhập cho nông dân.

Trần Hà