Liên Hợp Quốc kêu gọi quản trị AI toàn cầu vì lợi ích chung của nhân loại

Phát biểu trực tiếp tại Hội nghị Thượng đỉnh AI Impact tổ chức tại Ấn Độ, Tổng Thư ký António Guterres nhấn mạnh tương lai của trí tuệ nhân tạo (AI) không thể được quyết định bởi một số ít quốc gia hoặc bị chi phối bởi lợi ích của một nhóm tỷ phú công nghệ.

Tổng Thư ký LHQ António Guterres phát biểu tại Hội nghị Thượng đỉnh AI Impact Ảnh: Wion.

Theo người đứng đầu Liên Hợp Quốc, năm qua Đại hội đồng Liên Hợp Quốc đã triển khai hai bước đi quan trọng, gồm thành lập hội đồng khoa học quốc tế độc lập về AI với 40 chuyên gia đến từ nhiều khu vực và lĩnh vực khác nhau, đồng thời khởi động đối thoại toàn cầu về quản trị AI với sự tham gia của chính phủ, doanh nghiệp, giới học thuật và xã hội dân sự. Phiên họp đầu tiên dự kiến diễn ra tại Geneva vào tháng 7 tới.

Theo Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc, thế giới cần thiết lập các “lan can an toàn” để bảo đảm vai trò quyết định của con người, duy trì trách nhiệm giải trình và tăng cường giám sát đối với AI. Những tiêu chuẩn tương thích xuyên biên giới sẽ giúp xây dựng lòng tin giữa các cơ quan quản lý và doanh nghiệp, qua đó biến khả năng tương thích thành cơ hội phát triển.

Thủ tướng Án Độ Narendra Modi nắm tay và chụp ảnh chung với lãnh đạo các quốc gia tham dự Hội nghị thượng đỉnh AI tại New Delhi. Ảnh: The Times of India.

Ông cảnh báo rằng nếu thiếu đầu tư, nhiều quốc gia có nguy cơ bị gạt ra ngoài cuộc cách mạng AI. Vì vậy, ông kêu gọi thành lập Quỹ AI toàn cầu nhằm hỗ trợ các nước đang phát triển xây dựng năng lực cơ bản, bao gồm đào tạo kỹ năng, phát triển dữ liệu, tiếp cận năng lực tính toán với chi phí hợp lý và hình thành hệ sinh thái công nghệ bao trùm.

Mục tiêu ban đầu của quỹ là huy động khoảng 3 tỷ USD — con số theo ông chỉ tương đương chưa tới 1% doanh thu hằng năm của một tập đoàn công nghệ lớn, nhưng có thể tạo ra tác động rộng lớn đối với việc phổ cập AI trên toàn cầu.

Tổng Thư ký Guterres nhấn mạnh nếu được triển khai đúng hướng, AI có thể thúc đẩy các mục tiêu phát triển bền vững, tạo đột phá trong y học, mở rộng cơ hội học tập, tăng cường an ninh lương thực, hỗ trợ ứng phó biến đổi khí hậu và cải thiện khả năng tiếp cận dịch vụ công thiết yếu.

Tuy nhiên, ông cũng cảnh báo AI có thể làm gia tăng bất bình đẳng, khuếch đại định kiến và gây ra nhiều rủi ro xã hội. Khi nhu cầu năng lượng và nước của các trung tâm dữ liệu ngày càng tăng, chuỗi cung ứng công nghệ cần chuyển sang sử dụng năng lượng sạch nhằm tránh đẩy chi phí sang các cộng đồng dễ tổn thương.

Ông kêu gọi đầu tư vào lực lượng lao động để AI trở thành công cụ nâng cao năng lực con người thay vì thay thế họ, đồng thời nhấn mạnh công nghệ này phải an toàn cho tất cả mọi người.

Khép lại bài phát biểu, Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc nhấn mạnh thông điệp cốt lõi của hội nghị là công nghệ phải mang lại tác động thực chất, cải thiện đời sống con người và bảo vệ hành tinh, đồng thời kêu gọi cộng đồng quốc tế cùng xây dựng AI vì tất cả mọi người, với phẩm giá con người là giá trị mặc định.

Thanh Hằng

Nguồn: Wion