Chủ động phòng cháy, chữa cháy rừng mùa khô hanh

Thời tiết nắng nóng, khô hạn kéo dài, thảm thực vật dày và rộng dễ cháy, nhất là tại các khu vực giáp ranh với nước bạn Lào. Nhiều khu dân cư, công sở, nghĩa trang nằm sát hoặc xen kẽ trong lâm phận... được xem là những yếu tố tiềm ẩn nguy cơ cao xảy ra cháy rừng vào mùa khô hanh.

Hạt Kiểm lâm Hà Trung phối hợp tuần tra, phát hiện sớm các nguy cơ cháy rừng.

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, hiện tượng El Nino đã đạt ngưỡng rất mạnh, dự kiến sẽ đạt đỉnh điểm vào các tháng cuối năm 2026, có khả năng kéo dài sang đầu năm 2027, kèm theo nguy cơ nắng nóng kéo dài bất thường, lượng mưa thiếu hụt gây ra hạn hán trên diện rộng, không ngoại trừ khả năng xuất hiện nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt, nguy cơ xảy ra cháy rừng ở nhiều nơi là rất cao.

Trước tình hình trên, Sở Nông nghiệp và Môi trường Thanh Hóa đã chỉ đạo Chi cục Kiểm lâm chủ động thực hiện công tác phòng cháy, chữa cháy rừng (PCCCR), ngăn chặn và xử lý kịp thời, có hiệu quả các hành vi vi phạm pháp luật về lâm nghiệp. Tăng cường tuần tra, kiểm tra, đôn đốc, hướng dẫn các địa phương, đơn vị, chủ rừng thực hiện các giải pháp PCCCR; duy trì nghiêm túc chế độ trực PCCCR.

Trạm Quản lý bảo vệ rừng Hà Trung hiện quản lý, bảo vệ khoảng 1.600ha rừng, chủ yếu là rừng thông. Theo phương án PCCCR mùa khô hanh năm nay, trạm xác định rõ địa bàn trọng điểm về an ninh rừng, cháy rừng đến từng tiểu khu, khoảnh, lô để tập trung chỉ đạo quyết liệt các giải pháp phù hợp với tình hình tại đơn vị.

Theo anh Phan Trường Lâm, Trạm trưởng Trạm Quản lý bảo vệ rừng Hà Trung: "Giai đoạn đầu mùa khô hanh, khi các nguy cơ xảy ra cháy rừng còn chưa biểu hiện rõ, giải pháp căn cơ nhất vẫn là thường xuyên phối hợp với chính quyền địa phương tuyên truyền về công tác bảo vệ rừng, PCCCR và kiểm soát nguy cơ cháy rừng. Trạm đã phối hợp với Hạt Kiểm lâm Hà Trung thường xuyên tuần tra, kiểm tra ngăn chặn các hành vi xâm hại an ninh rừng. Đồng thời tổ chức các cuộc họp với hộ nhận khoán và những hộ dân sinh sống giáp ranh; tổ chức lực lượng tuần tra, kiểm tra an ninh rừng các khu vực dễ bị khai thác, xâm lấn, phá rừng để phát hiện và xử lý kịp thời.

Thanh Hóa hiện có số xã trọng điểm cháy lớn, diện tích có nguy cơ cháy là 222.488ha, trong đó 52.048ha có nguy cơ cháy cao, tập trung ở các xã, phường: Nghi Sơn, Hà Trung, Đông Sơn, khu vực miền núi... Các hạt kiểm lâm đã phối hợp chặt chẽ với các lực lượng công an, dân quân tự vệ, biên phòng, chính quyền địa phương, chủ rừng nhà nước và các lực lượng khác tăng cường công tác tuần tra, kiểm tra an ninh rừng, kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm xâm hại đến tài nguyên rừng, đặc biệt là rà soát, bổ sung, hoàn thiện Quy chế phối hợp với các xã giáp ranh, cụm bản của tỉnh Hủa Phăn (nước CHDCND Lào).

Hạt Kiểm lâm TP Thanh Hóa hiện quản lý, bảo vệ 2.415ha rừng, với đặc thù nhiều di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh, khu du lịch, sinh thái nằm cạnh hoặc xen lẫn rừng, như tại các phường: Hàm Rồng, Sầm Sơn, Hoằng Tiến, Nam Sầm Sơn, Tiên Trang... Ông Nguyễn Văn Lam, Hạt phó Hạt Kiểm lâm TP Thanh Hóa, cho biết: “Hạt đã phối hợp với trung tâm cung ứng dịch vụ công các phường, xã tổ chức hàng trăm lượt tuyên truyền, thu hút hàng nghìn lượt người tham gia; ký 1.568 bản cam kết đối với các tổ chức, hộ gia đình sinh sống trong rừng, gần rừng trong việc chấp hành các quy định về PCCCR. Đồng thời phối hợp với các lực lượng chức năng thường xuyên tuần tra, canh gác tại những khu vực trọng điểm cháy, kiểm soát chặt chẽ các nguy cơ gây cháy rừng; lập danh sách các chủ rừng đăng ký sử dụng lửa để xử lý thực bì, đáp ứng các điều kiện an toàn về phòng cháy rừng; chuẩn bị lực lượng, phương tiện, hậu cần để sẵn sàng tham gia chữa cháy rừng theo phương châm “4 tại chỗ”.

Thiền viện Trúc Lâm Hàm Rồng tọa lạc trên đỉnh đồi C4, được bao quanh bởi diện tích rừng đặc dụng lớn, chủ yếu là cây thông với thảm thực bì dễ bắt lửa. Đại đức Thích Trúc Thái Tường, Thư ký Ban Quản trị Thiền viện Trúc Lâm Hàm Rồng, chia sẻ: “Thiền viện có nội quy không đốt vàng mã và hạn chế đến mức thấp nhất thắp nhang nên đảm bảo an toàn cháy nổ. Tuy nhiên, thời gian qua một số du khách, phật tử không biết nên thiền viện đã kịp thời phát hiện, nhắc nhở. Thiền viện sẽ luôn cắt cử bảo vệ khu vực bên trong và xung quanh để bảo vệ rừng và hệ sinh thái, cảnh quan ở đây”.

Mùa khô hanh tại Thanh Hóa thường bắt đầu từ tháng 11 đến hết tháng 4 năm sau. Chi cục Kiểm lâm đang yêu cầu các phòng chuyên môn, các đơn vị trực thuộc rà soát phương án, kế hoạch, bản đồ tác chiến chữa cháy rừng; khảo sát, lựa chọn, xác định vị trí, diện tích thực hiện các biện pháp lâm sinh làm giảm vật liệu cháy dưới tán rừng. Bên cạnh đó tập trung cao độ thực hiện đốt trước vật liệu cháy dưới tán rừng khi có điều kiện thời tiết thuận lợi để phát huy hiệu quả công tác PCCCR.

Bài và ảnh: Lan Anh