IAEA: Năng lượng hạt nhân có thể tăng gấp 3 lần vào năm 2060

Tổng Giám đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) Rafael Grossi dự báo việc sử dụng năng lượng hạt nhân trên thế giới có thể tăng hơn gấp 3 lần vào năm 2060, trong bối cảnh nhu cầu điện gia tăng do quá trình điện khí hóa, sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI) và các trung tâm dữ liệu.

Trong báo cáo thường niên trình Đại hội đồng Liên hợp quốc ngày 23/10, ông Grossi cho biết nhu cầu về nguồn điện ổn định, phát thải thấp đang thúc đẩy sự quan tâm của nhiều quốc gia và doanh nghiệp công nghệ đối với năng lượng hạt nhân. Năm 2025, hơn 400 lò phản ứng tại hơn 30 quốc gia cung cấp khoảng 10% sản lượng điện toàn cầu và 1/4 sản lượng điện phát thải carbon thấp. Hiện có hơn 60 lò phản ứng đang được xây dựng.

Bên cạnh triển vọng phát triển năng lượng hạt nhân vì mục đích hòa bình, người đứng đầu IAEA cũng cảnh báo những thách thức liên quan đến an ninh hạt nhân và nguy cơ phổ biến vũ khí hạt nhân. Đối với Iran, ông nhấn mạnh sự cần thiết phải tìm kiếm giải pháp ngoại giao, đồng thời khôi phục hoạt động giám sát của IAEA và sớm đưa các thanh sát viên trở lại. Theo ông, hoạt động giám sát quốc tế đóng vai trò quan trọng trong việc bảo đảm tính bền vững của bất kỳ thỏa thuận nào.

Về Triều Tiên, ông Grossi bày tỏ quan ngại trước chương trình hạt nhân của nước này trong bối cảnh IAEA không có hoạt động giám sát tại đây.

Tại Ukraine, Nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia tiếp tục đối mặt với rủi ro do tình trạng mất nguồn điện bên ngoài, nguồn nhiên liệu diesel dự phòng hạn chế và các hoạt động quân sự trong khu vực. Trong khi đó, IAEA ghi nhận tiến triển trong việc làm rõ những vấn đề tồn đọng liên quan đến các hoạt động hạt nhân của Syria sau gần hai thập kỷ, với sự hợp tác của chính quyền nước này.

Triển vọng nhu cầu năng lượng hạt nhân gia tăng trong những thập kỷ tới cho thấy vai trò ngày càng quan trọng của nguồn năng lượng này trong bảo đảm cung ứng điện, nhất là khi quá trình số hóa, phát triển AI và các ngành công nghiệp công nghệ cao tiếp tục mở rộng. Tuy nhiên, việc phát triển năng lượng hạt nhân cần đi đôi với bảo đảm an toàn, an ninh và duy trì cơ chế giám sát quốc tế nhằm bảo đảm các chương trình hạt nhân phục vụ mục đích hòa bình.

Minh Phương