Khi “Bình dân học vụ số” đi vào đời sống

Bằng những cách làm thiết thực, phong trào “Bình dân học vụ số” ở xã Thượng Ninh đang từng bước giúp người dân tiếp cận, sử dụng công nghệ trong công việc và đời sống, góp phần thúc đẩy chuyển đổi số từ cơ sở.

Hội Liên hiệp Phụ nữ xã hướng dẫn người dân cài đặt và sử dụng các ứng dụng tiện ích số.

Tại xã Thượng Ninh, những buổi hướng dẫn sử dụng điện thoại thông minh, đăng ký tài khoản định danh điện tử hay thực hiện thủ tục hành chính trực tuyến đang thu hút sự quan tâm của người dân. Với nhiều người, nhất là người cao tuổi, việc tiếp cận công nghệ ban đầu không tránh khỏi lúng túng. Tuy nhiên, nhờ được cán bộ, đoàn viên thanh niên trực tiếp hướng dẫn, những thao tác vốn xa lạ dần trở nên quen thuộc.

Bà Lê Thị Én, thôn Cát Tân, chia sẻ: “Trước đây mỗi khi cần giải quyết giấy tờ đều phải đến trực tiếp nhờ cán bộ hướng dẫn. Sau khi được hỗ trợ cài đặt tài khoản định danh điện tử và thực hành nộp hồ sơ trực tuyến, người dân đã biết cách tra cứu thông tin, theo dõi tiến độ giải quyết thủ tục trên điện thoại. Từ chỗ còn e ngại, nay tôi đã tự thực hiện một số thao tác đơn giản ngay tại nhà”. Xác định phong trào “Bình dân học vụ số” là một trong những nhiệm vụ quan trọng xây dựng chính quyền số, xã hội số, xã Thượng Ninh đã triển khai phong trào theo hướng thiết thực, phù hợp với từng nhóm đối tượng. Thay vì chỉ tuyên truyền về lợi ích của chuyển đổi số, địa phương chú trọng hướng dẫn thực hành, giúp người dân sử dụng những tiện ích phục vụ công việc và sinh hoạt.

Một trong những cách làm nổi bật là mô hình “Dịch vụ công lưu động”, với sự tham gia của cán bộ trung tâm phục vụ hành chính công, công an xã, đoàn viên thanh niên và các tổ công nghệ số cộng đồng. Các lực lượng đã trực tiếp về nhà văn hóa của 7 thôn, hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính trực tuyến, kích hoạt tài khoản định danh điện tử, đăng ký chữ ký số. Việc đưa hoạt động hướng dẫn về tận thôn tạo thuận lợi cho người dân, nhất là những người ít có điều kiện tiếp xúc với công nghệ.

Không chỉ trong giải quyết thủ tục hành chính, việc ứng dụng công nghệ còn được mở rộng sang hoạt động sản xuất, kinh doanh. Thông qua mô hình “Chợ số”, hội nông dân xã đã hỗ trợ các hộ kinh doanh và hội viên nông dân sử dụng mã QR, thanh toán không dùng tiền mặt, tiếp cận các sàn thương mại điện tử. Qua đó, từng bước thay đổi phương thức giao dịch truyền thống, mở thêm cơ hội quảng bá, tiêu thụ sản phẩm.

Cùng với đó, đoàn thanh niên xã duy trì hoạt động “Ngày thứ bảy tình nguyện hỗ trợ Đề án 06”, phối hợp với lực lượng công an hướng dẫn người dân tích hợp giấy tờ cá nhân, cập nhật thông tin và sử dụng các ứng dụng thiết yếu. Những hoạt động này góp phần đưa kiến thức công nghệ đến gần hơn với người dân.

Để phong trào được duy trì thường xuyên, Thượng Ninh chú trọng xây dựng lực lượng hướng dẫn tại cơ sở. Hiện toàn xã có 7 tổ công nghệ số cộng đồng với 70 thành viên cùng 35 cán bộ thôn được bồi dưỡng kỹ năng. Đây là lực lượng trực tiếp tuyên truyền, giải đáp vướng mắc, hỗ trợ người dân sử dụng các nền tảng số. Bên cạnh đó, địa phương khai thác các nhóm zalo cộng đồng, trang thông tin điện tử và video hướng dẫn để phổ biến kiến thức, tạo điều kiện cho người dân tìm hiểu, thực hành.

Nhờ triển khai đồng bộ các giải pháp, phong trào bước đầu đạt kết quả tích cực. Đến nay, khoảng 78% người dân trưởng thành trên địa bàn xã nắm được tri thức, kỹ năng số cơ bản; 62% được xác nhận phổ cập tri thức chuyển đổi số trên VNeID. Trong giải quyết thủ tục hành chính, tỷ lệ số hóa hồ sơ và hồ sơ dịch vụ công trực tuyến đều đạt 100%, tỷ lệ giải quyết đúng hạn đạt 99,74%. Những kết quả này cho thấy chuyển biến trong hoạt động của chính quyền và khả năng tiếp cận các dịch vụ số của người dân.

Tuy nhiên, việc được hướng dẫn hay cài đặt ứng dụng mới chỉ là bước đầu. Quan trọng hơn là người dân có sử dụng thành thạo và duy trì được thói quen ứng dụng công nghệ hay không. Vì vậy, hoạt động phổ cập cần được thực hiện thường xuyên, kiên trì, nhất là đối với người cao tuổi, người ít sử dụng thiết bị thông minh.

Để phong trào “Bình dân học vụ số” phát huy hiệu quả, xã Thượng Ninh tiếp tục duy trì, nâng cao hiệu quả các mô hình đã triển khai; chú trọng bồi dưỡng kỹ năng cho lực lượng nòng cốt, mở rộng sử dụng chữ ký số cá nhân, thanh toán không dùng tiền mặt và hướng dẫn người dân phòng tránh lừa đảo trên không gian mạng. Đồng thời, gắn kết quả thực hiện phong trào với trách nhiệm của từng tổ chức, đơn vị, cán bộ, đảng viên.

Bài và ảnh: Trần Hằng