Đi đến cùng sự việc, tạo áp lực để thay đổi

Dù chỉ tham gia làm ĐBQH một nhiệm kỳ, song ĐBQH Mai Sỹ Diến, nguyên Tỉnh ủy viên, nguyên Phó trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Thanh Hóa khóa XIV, nhiệm kỳ 2016-2021 đã để lại ấn tượng sâu sắc.

Ông Mai Sỹ Diến, nguyên Tỉnh ủy viên, nguyên Phó trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Thanh Hóa.

Ông Diến cho rằng, cuộc sống luôn luôn chuyển động, phát triển không ngừng, dù hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý nhà nước ngày càng được nâng cao, song cũng không tránh khỏi những vướng mắc, thậm chí là vấn đề bức xúc phát sinh, đòi hỏi phải có giải pháp căn cơ, kịp thời. Với trách nhiệm của mình, ĐBQH phải nắm bắt tình hình thực tiễn, am hiểu kiến thức pháp luật, kịp thời kiến nghị, phản biện đúng, trúng thực trạng vấn đề để Chính phủ, các bộ, ngành ở Trung ương và các cơ quan liên quan có giải pháp giải quyết.

Với suy nghĩ ấy, trong nhiệm kỳ giữ cương vị ĐBQH chuyên trách, Phó trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh khóa XIV, ông đã phát biểu, kiến nghị nhiều vấn đề, giải pháp có ý nghĩa chiến lược mà đến nay vẫn còn nguyên giá trị. Như tại phiên thảo luận về công tác phòng, chống tội phạm, trong đó có tội phạm tham nhũng, diễn ra vào chiều 13/11/2018, ông cho rằng: "Đảng, Nhà nước cần nhận diện đầy đủ, toàn diện và có giải pháp xử lý thực trạng hiện nay một số cán bộ, công chức quan hệ phức tạp với cá nhân ngoài xã hội, hình thành nên liên minh giữa những người có tiền với những người có quyền, thậm chí là “liên minh ma quỷ” tiền - quyền - xã hội đen, hoạt động khép kín, giấu mình nhằm lẩn tránh dư luận xã hội. Từ đó hình thành nên các nhóm chia sẻ việc công, tư liên quan đến lĩnh vực mà một người trong nhóm được Nhà nước giao phụ trách quản lý nhằm trục lợi. Nhiều cán bộ có tài sản lớn đứng danh người thân”...

Xuyên suốt trong các phiên họp, từ cho ý kiến vào các báo cáo, chủ trương, quyết sách lớn của đất nước đến hoạt động chất vấn, trả lời chất vấn, hay xây dựng, hoàn thiện hệ thống pháp luật... qua nhiều nhiệm kỳ, Quốc hội đã khẳng định sự kết tinh trí tuệ, tâm huyết và trách nhiệm rất cao trước cử tri, trước vận mệnh của đất nước. Những quyết sách ấy đều có xuất phát điểm chung là thực tiễn phong phú chứa đựng những vướng mắc, vấn đề phát sinh. Vậy nên, người đại biểu, trước hết là bám sát thực tiễn đời sống xã hội, gắn bó mật thiết với cử tri và Nhân dân để mỗi ý kiến trên nghị trường ăm ắp hơi thở cuộc sống. Mà có lẽ tuổi thơ lăn lộn trong khó khăn và những năm tháng công tác gắn bó với nông nghiệp, nông dân, nông thôn, đã giúp ông có được “ngồn ngộn hơi thở” ấy.

Nguyên ĐBQH Mai Sỹ Diến chia sẻ: “Nhiều dự thảo luật dù đã được các cơ quan có chuyên môn sâu đóng góp ý kiến, đọc qua thì thấy rất hay, rất đúng, rất trí tuệ. Nhưng nghĩ đến việc áp dụng vào thực tiễn cuộc sống Nhân dân thì mới thấy việc đúng sai, bất cập”.

Thực tế, trong các phiên thảo luận dù tại tổ hay hội trường, đại diện cho Đoàn ĐBQH tỉnh, ông Diến đã đưa ra nhiều kiến nghị xác đáng, được Quốc hội đồng tình, giao cơ quan soạn thảo luật sửa đổi, bổ sung. Ví dụ như trong phiên thảo luận cho ý kiến về Luật Chăn nuôi sửa đổi vào năm 2018. Xét thấy dự thảo luật quy định chăn nuôi không được phát ra tiếng ồn, ảnh hưởng đến môi trường xung quanh, ông đã chỉ ra thực tế rằng: "Người dân nuôi yến ở các tỉnh phía Nam bắt buộc phải mở loa phát âm thanh để gọi chim. Ở quê thì gà gáy, chó sủa, ngựa hý... là điều không thể cấm cản". Từ đó ông kiến nghị không thể đưa việc cấm chăn nuôi phát ra tiếng ồn, mà nên quy định mức độ tần suất âm thanh trong dự thảo luật.

Trong nhiệm kỳ làm ĐBQH chuyên trách, nguyên Phó trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Mai Sỹ Diến đã cùng các đại biểu trong đoàn đóng góp 120 lượt ý kiến tại hội trường, 26 lượt đại biểu tranh luận, 228 lượt ý kiến phát biểu tại các buổi thảo luận tổ. Nhiều phát biểu của ông và các ĐBQH trong đoàn được Quốc hội, cử tri đánh giá cao. Nhưng có lẽ, dấu ấn đậm nét hơn cả là hoạt động chất vấn của ông và các đại biểu trong đoàn. Bởi ở đó, không chỉ chất vấn đúng, trúng các vấn đề “nóng”, ông còn tranh luận lại phần trả lời chất vấn của nhiều bộ trưởng, thành viên Chính phủ và tham gia giám sát sau chất vấn để kiến nghị trong phiên họp sau của Quốc hội.

Cụ thể là các vấn đề: Trách nhiệm của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường) trong vấn đề bùng phát dịch tả lợn châu Phi; Trách nhiệm của Bộ trưởng Bộ Công thương trong vấn đề xả lũ ở các hồ thủy điện gây thiệt hại cho vùng hạ lưu... Vượt lên trách nhiệm của người đại biểu trước cử tri, những chất vấn ấy còn thể hiện tinh thần đi đến cùng, truy đến cùng sự việc, tạo áp lực để thay đổi.

Nguyên ĐBQH Mai Sỹ Diến bộc bạch: “Điều quan trọng trong câu hỏi chất vấn là ngoài am hiểu thực tiễn vấn đề và quy định có liên quan, người đại biểu cần tôn trọng người trả lời chất vấn. Bởi suy cho cùng là hiệu quả của hoạt động chất vấn nằm ở chỗ có giải quyết được vấn đề hay không, người được chất vấn có quyết tâm giải quyết vấn đề hay không”.

Bên cạnh các phát biểu, ý kiến phản biện, góp ý xây dựng, hoàn thiện hệ thống pháp luật, tham gia quyết định các vấn đề trọng đại của đất nước, ĐBQH Mai Sỹ Diến và Đoàn ĐBQH tỉnh Thanh Hóa khóa XIV đã tích cực tham gia các hoạt động giám sát tối cao, giám sát chuyên đề, tiếp xúc cử tri, giải quyết đơn thư của cử tri và Nhân dân. Đồng thời tích cực tham gia công tác đảm bảo an sinh xã hội của tỉnh bằng những việc làm thiết thực, qua đó không chỉ thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ của đoàn, mà còn khẳng định tâm huyết, trí tuệ, bản lĩnh và trách nhiệm của người đại biểu dân cử trước cử tri và vận mệnh của đất nước.

Bài và ảnh: Đỗ Đức