Chi cục Hải quan khu vực X vững bước trên chặng đường mới

Chi cục Hải quan khu vực X đã và đang tập trung thực hiện đồng bộ, quyết liệt các giải pháp nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước, tạo thuận lợi cho hoạt động thương mại; qua đó vừa góp phần tạo dựng môi trường đầu tư kinh doanh thông thoáng, bình đẳng, hấp dẫn, vừa tăng thu ngân sách Nhà nước.

Lãnh đạo Chi cục Hải quan khu vực X giải đáp vướng mắc, kiến nghị tại Hội nghị đối thoại Hải quan - Doanh nghiệp năm 2025.

Bước vào thực hiện nhiệm vụ năm 2025, tình hình thế giới và khu vực có nhiều biến động nhanh, phức tạp, khó lường do xung đột vũ trang và chính sách thuế quan của một số quốc gia, khiến giá cả thị trường diễn biến thất thường, nhiều rủi ro. Minh chứng là giá dầu thô trên thế giới giảm mạnh, đã ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn thu từ thuế nhập khẩu. Trong khi thực hiện chủ trương sắp xếp tinh gọn tổ chức bộ máy, khối lượng công việc liên quan đến bố trí cán bộ, công chức, cơ sở vật chất, trang thiết bị và điều kiện hoạt động của Chi cục Hải quan khu vực X là rất lớn. Sau sắp xếp, địa bàn quản lý hải quan của chi cục bao gồm 2 tỉnh: Thanh Hóa, Sơn La, diện tích rộng, đường biên giới trên đất liền dài với 5 cửa khẩu, giao thông khó khăn, trình độ dân trí còn chưa đồng đều, gây khó khăn cho việc thực thi pháp luật về hải quan...

Ông Trịnh Quang Huy, Phó Chi cục trưởng Chi cục Hải quan khu vực X, cho biết: Ngay từ đầu năm, đơn vị đã tổ chức triển khai đồng bộ, hiệu quả các giải pháp, trong đó hướng trọng tâm, trọng điểm vào nhiệm vụ thu ngân sách. Từ đó, chi cục đã triển khai thực hiện toàn diện, quyết liệt các biện pháp tạo thuận lợi tối đa cho hoạt động thương mại, nâng cao hiệu lực quản lý Nhà nước, chống thất thu ngân sách. Phân công cụ thể cho từng đơn vị trực thuộc chủ động thực hiện đa dạng hóa hình thức tuyên truyền, vận động doanh nghiệp xuất nhập khẩu làm thủ tục hải quan tại đơn vị, gắn với phổ biến rộng rãi nội dung các chính sách hỗ trợ của Trung ương và của tỉnh. Đồng thời tăng cường cải cách thủ tục hành chính, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin vào quá trình giải quyết thủ tục hải quan, xây dựng hải quan số, hải quan thông minh, tạo thuận lợi cao nhất cho hoạt động xuất nhập khẩu...

Công chức Hải quan cửa khẩu cảng Nghi Sơn thực tế hàng hóa xuất nhập khẩu.

Theo đó, năm 2025, Chi cục Hải quan khu vực X đã triển khai và đưa vào sử dụng các ứng dụng: Tự động phân công kiểm tra hồ sơ trên Hệ thống VNACCS/VCIS; Hệ thống thông quan điện tử phiên bản 6 (Ecus 6). Thực hiện thí điểm công cụ hỗ trợ đăng ký tiếp nhận, kiểm hóa để tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp khi ngành hải quan chính thức thực hiện tự động phân công công chức kiểm tra hồ sơ trên Hệ thống VNACCS/VCIS. Thông qua các hệ thống này, 100% tờ khai hải quan được thực hiện công khai, minh bạch trên môi trường mạng.

Bên cạnh đó, các phòng nghiệp vụ, đội hải quan cửa khẩu, ngoài cửa khẩu đã bố trí cán bộ, công chức trực 24/24h, kịp thời nắm bắt, hướng dẫn doanh nghiệp giải quyết vướng mắc phát sinh trong quá trình giải quyết thủ tục hải quan. Thông qua đó, nhằm tạo điều kiện thuận lợi, tiết kiệm tối đa thời gian, chi phí cho doanh nghiệp khi làm thủ tục và thông quan nhanh chóng hàng hóa xuất nhập khẩu.

Đáng chú ý, vào đầu năm 2025, khi Chính phủ Hoa Kỳ công bố mức thuế với một số mặt hàng nhập khẩu từ nước ngoài (trong đó có Việt Nam), lãnh đạo Chi cục Hải quan khu vực X đã chủ động làm việc với các doanh nghiệp trọng điểm có hàng hóa xuất khẩu sang Hoa Kỳ để kịp thời tháo gỡ vướng mắc, khó khăn. Cùng với đó, Chi cục đã tổ chức thành công Hội nghị đối thoại Hải quan - Doanh nghiệp với sự tham gia của hơn 200 doanh nghiệp. Tổ chức thành công Hội nghị ký kết Biên bản ghi nhớ với 6 doanh nghiệp và trao Giấy chứng nhận thành viên Chương trình khuyến khích doanh nghiệp tự nguyện tuân thủ pháp luật hải quan cho 12 doanh nghiệp...

Với những cách làm này, Chi cục Hải quan khu vực X đã đạt nhiều kết quả tích cực trong cải cách thủ tục hành chính, hiện đại hóa hải quan, đồng hành, hỗ trợ và hợp tác với doanh nghiệp, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Minh chứng nổi bật là, tại Hội nghị công bố kết quả Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp sở, ban, ngành và địa phương (DDCI) tỉnh Thanh Hóa năm 2024 được tổ chức vào đầu năm 2025, Chi cục Hải quan khu vực X xếp thứ 2. Đây là năm thứ 4 liên tiếp đơn vị giữ vững vị trí tốp đầu trong nhóm các sở, ban, ngành cấp tỉnh.

Xuất nhập khẩu hàng hóa trên cảng biển Nghi Sơn.

Và trên thực tế, năm 2025 số doanh nghiệp làm thủ tục tại Chi cục Hải quan khu vực X đã tăng 12,5% so với năm 2024, với 748 doanh nghiệp. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa đạt 16,4 tỷ USD, tăng 2,6% so với năm 2024. Trong đó, kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa có tờ khai tại các đơn vị hải quan trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa chiếm chủ yếu. Thông qua đó đã nâng nguồn thu ngân sách Nhà nước của chi cục đạt trên 20,635 nghìn tỷ đồng, đạt 114,6% chỉ tiêu được giao.

Trong nguồn thu này, số thu trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa chiếm chủ yếu với trên 20,61 nghìn tỷ đồng. Đáng chú ý, tuy nguồn thu thuế nhập khẩu dầu thô trong năm có sự sụt giảm theo giá dầu thế giới, nhưng nguồn thu được bù lại nhờ sự tăng trưởng đáng kể từ nhập khẩu máy móc thiết bị, linh kiện ô tô, nguyên liệu sản xuất lốp ô tô của một số dự án mới.

Phó Chi cục trưởng Chi cục Hải quan khu vực X Trịnh Quang Huy cho biết thêm: Trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ và tình hình thực tiễn công tác, năm 2026 Chi cục Hải quan khu vực X tiếp tục thực hiện đồng bộ, quyết liệt các giải pháp tạo thuận lợi thương mại, nâng cao hiệu lực quản lý Nhà nước về hải quan, chống thất thu trong triển khai nhiệm vụ thu ngân sách, phấn đấu hoàn thành và vượt chỉ tiêu thu được giao là 18,506 nghìn tỷ đồng. Trọng tâm là tăng cường kỷ cương, kỷ luật hành chính trong thi hành công vụ của cán bộ, công chức; giảm tỷ lệ kiểm tra trong thực hiện thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất nhập khẩu; tiếp tục triển khai Chương trình khuyến khích doanh nghiệp tuân thủ pháp luật hải quan hiệu quả, thực chất. Đồng thời, quyết tâm triển khai vận hành thông suốt mô hình thông quan tập trung theo đúng lộ trình của ngành; đẩy mạnh các hoạt động hỗ trợ doanh nghiệp, góp phần xây dựng môi trường đầu tư kinh doanh thông thoáng, thuận lợi trên địa bàn quản lý...

Bài và ảnh: Đồng Thành