(Baothanhhoa.vn) - Vít một hơi rượu cần, ngào ngạt hương rừng. Mùi hương ấy, chất men ấy khiến những ai đã từng đến với đồng bào người Thái ở miền Tây xứ Thanh chẳng thể nào quên được.

Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa

Vít một hơi rượu cần, ngào ngạt hương rừng. Mùi hương ấy, chất men ấy khiến những ai đã từng đến với đồng bào người Thái ở miền Tây xứ Thanh chẳng thể nào quên được.

Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa

Đồng bào người dân tộc Thái ở huyện Bá Thước trước đây có một thứ men say nức tiếng, đó chính là rượu cần. Ngày lễ, Tết, họ thường quây quần bên nhau bên ché rượu cần rồi thưởng thức những điệu xòe, điệu múa. Nét văn hóa ẩm thực đặc sắc ấy vẫn được gìn giữ mãi đến tận bây giờ.

Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa

Bản Khuyn (xã Cổ Lũng), một vùng đồng bào người Thái sinh sống giáp ranh với tỉnh Hòa Bình, là một trong số ít những nơi đang còn lưu giữ lại những phương thức tạo nên men rượu cần truyền thống.

Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa

Vốn là đặc sản nên cách mà người Thái nơi đây tạo ra nó cũng rất kỳ công.

Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa

Một cuộc gặp không hề hẹn trước, phải khó khăn lắm chúng tôi mới gặp được bà, người có thâm niên làm rượu cần lâu năm ở bản Khuyn. Bà là Hà Thị Sinh (sinh năm 1959). Mỗi tháng trung bình 2 lần, bà đeo gùi mây lên đồi hái lá, rồi ra dòng suối Khanh, nhập tâm rửa sạch từng nhánh lá.

Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa

Để tạo ra được men rượu cần thơm ngon phải thật sự nhập tâm vào nó, trông đơn giản nhưng không dễ để có được men rượu ngon. Men rượu cần được làm từ lá cuống, lá nhân trần, ớt cay, gừng tươi, him ho, đập khau, gạo, trầu không sắn và trấu”. Bà Sinh chia sẻ.

Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa

Mỗi thứ một công dụng riêng nhưng khi hòa quện vào nhau tạo nên một thứ men thơm phức.

Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa

Ủ men rượu cần cũng đặc biệt, men rượu sau khi được nặn sẽ đem ủ với vỏ trấu để lên men, sau đó để lên gác bếp để sấy khô.

Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa

Sau khi đã chuẩn bị men xong, dùng sắn củ rửa sạch, băm nhỏ, trộn đều với vỏ trấu, đồ chín rồi để nguội. Đem hỗn hợp đó trộn với men theo tỷ lệ hợp lý rồi cho vào chum sành ủ thành thứ men rượu cần đặc biệt.

Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa

Rượu cần sau khi lên men khoảng 20 – 30 ngày có thể dùng được. Nhưng điều khác biệt ở men rượu cần là càng để lâu càng ngấu, càng có mùi thơm đặc trưng. Trước kia, khi đến với đồng bào người Thái gần như mỗi nhà có từ 2- 3 chum rượu cần để sử dụng dần dần mỗi khi có khách đến chơi nhà hay lễ hội.

Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa

Nước suối, một trong những thứ không thể thiếu được khi thưởng thức rượu cần. Người ta chọn những nơi có mạch nước suối trong mát để đem về đổ vào men tạo nên rượu cần.

Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa

Người Thái sử dụng sừng trâu để đong nước cho mỗi lần uống rượu cần. Hai sừng trâu đầy nước sẽ được gọi là một trâu rượu cần.

Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa

Và điều đặc biệt hơn nữa là người cầm chịch cho cuộc vui bên ché rượu cần. Ở đồng bào người Thái, họ gọi những người đó là người cầm Chám. Người cầm Chám được giao trọng trách điều tiết nước từ các trâu vào ché rượu. Mỗi lần thả Chám là một câu mời chào theo tiếng Thái. Tất cả tạo nên một nét tinh hoa văn hóa hết sức đặc biệt.

Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa

Nếu đang có ý định về một chuyến đi, bạn hãy thử một lần đến với nơi đây để cùng những người bạn bỏ lại những âu lo, thưởng thức nét văn hóa đặc sắc bên ché rượu cần nơi miền Tây Thanh Hóa.

Tuấn Kiệt – Hoàng Đông

Tin liên quan:
  • Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa
    Về Năng Cát xem người Thái siêu rượu men lá dưới chân đỉnh Pù Rinh

    Ở miền Tây Thanh Hóa, những người phụ nữ Thái vẫn lưu giữ những bí kíp gia truyền về cách siêu rượu men lá.

  • Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa
    Thường Xuân - vùng đất nhiều thi vị

    Trong nắng xuân, đỉnh Bù Rinh, Bù Gió vẫn một màu xanh thẳm in bóng mặt hồ phẳng lặng. Dòng nước sông Chu, sông Đặt vẫn trong vắt chảy đêm ngày. Những bản, làng với những ngôi nhà sàn truyền thống, đường bê tông uốn lượn tựa vào núi, không chỉ tô vẽ cho cuộc sống nhiều đổi thay của người dân, mà còn làm nên một vùng đất nhiều thi vị.

  • Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa
    Thúc đẩy phát triển du lịch thông qua các sản phẩm đặc trưng vùng miền

    Các sản phẩm đặc trưng vùng miền như: Ẩm thực, hàng thủ công, hàng lưu niệm... là những yếu tố hấp dẫn, độc đáo mang thông điệp về văn hóa của mỗi vùng đất và người dân địa phương, tạo dấu ấn khác biệt, góp phần làm tăng sức hấp dẫn cho các điểm du lịch.

  • Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa
    Rộn ràng không gian lễ tục Kin Chiêng Boọc Mạy

    Làng văn hóa Roộc Răm, xã Xuân Phúc (Như Thanh) nằm trong một vùng thung lũng xanh ngút ngàn, đời đời được bao bọc, chở che bởi núi non điệp trùng. Tự bao đời nay, vùng thung lũng ấy vốn là địa bàn quần cư, cùng nhau chung sống thuận hòa của 3 dân tộc: Kinh, Mường, Thái.

  • Rượu cần - Nét văn hóa đặc sắc nơi rẻo cao Thanh Hóa
    Đình Mường Đòn – nét biểu trưng văn hóa đặc sắc của người Mường Thạch Thành

    Từ thị trấn Kim Tân đi xã Thành Mỹ (Thạch Thành) đến trung tâm di tích Mường Đòn ước chừng 26km. Hoặc đi bằng đường thủy, từ Hàm Rồng ngược sông Mã lên ngã Ba Bông vào sông Bưởi, rồi ngược sông Bưởi đến Mường Đòn cũng rất thuận tiện.


Tuấn Kiệt – Hoàng Đông


Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng.

Địa phương

Xem thêm TP.Thanh Hóa

Thời tiết

Chia sẻ thông tin với bạn bè!
Tắt [X]