A- A+
Tinh giản biên chế ở các huyện Yên Định và Vĩnh Lộc Một “phép thử” về sức bền của bộ máy?!
Cô và trò Trường THPT Vĩnh Hưng (Vĩnh Lộc) trong giờ học.
(THO) - Tinh giản biên chế theo tinh thần Nghị quyết số 39-NQ/TW không đơn thuần là giảm cơ học số lượng nhân sự, mà quan trọng hơn, đây là quá trình tinh lọc nhằm mang lại sự thay đổi về chất trong đội ngũ “công bộc”. Vấn đề là, từ chủ trương đến thực tiễn triển khai đã và đang cho thấy không ít va vấp, mà nếu không cương quyết và linh hoạt thì rất khó để hiện thực hóa chính sách.

Từ câu chuyện tuyển dụng...

Có nhận định cho rằng, so với các nguồn lực khác thì nguồn nhân lực - với yếu tố trọng tâm là trí tuệ - có ưu thế đặc biệt là không bị cạn kiệt nếu biết bồi dưỡng, khai thác và sử dụng hợp lý. Do vậy, con người - với tư cách một nguồn lực - cũng chính là chủ thể sáng tạo và là nhân tố có tính quyết định đến quá trình phát triển kinh tế - xã hội. Cũng vì lẽ đó, việc tuyển chọn được những người có đủ trình độ, năng lực, phẩm chất đáp ứng yêu cầu công việc, hay sâu sắc hơn là những người “vừa hồng vừa chuyên”, sẽ quyết định đến tính hiệu quả của quá trình vận hành bộ máy hành chính. Tuy nhiên, câu chuyện lựa chọn và tuyển dụng này, ở nhiều nơi và nhiều thời điểm đã cho thấy không ít bất cập.

Công khai và minh bạch là hai trong nhiều yêu cầu bắt buộc của quy trình tuyển dụng công chức, viên chức, song đây cũng là những yêu cầu dễ bị xem nhẹ, phớt lờ nhất. Thực tế tại Yên Định trong các năm 2012, 2014 và 2015, UBND huyện đã tuyển dụng công chức theo hình thức thi tuyển, nhưng lại không công khai thông báo tuyển dụng và thay vì tuyển người đạt điểm cao, huyện lại “đặc cách” chọn người có điểm thi thấp vào làm việc tại phòng tài nguyên và môi trường, phòng nông nghiệp. Đồng thời, địa phương còn tuyển dụng 11 viên chức bằng hình thức xét tuyển nhưng không thành lập hội đồng tuyển dụng,  không thực hiện công khai và không ban hành hướng dẫn về đối tượng áp dụng...

Không dừng lại ở đó, việc tuyển dụng được tiến hành ngay cả khi nhiều đơn vị trực thuộc UBND huyện đang thừa cán bộ; một số cán bộ được tuyển dụng có trình độ chuyên môn không phù hợp với chức danh công chức; thực hiện bổ nhiệm cán bộ khi đối tượng không có trong quy hoạch hoặc chưa đủ các văn bằng, chứng chỉ bắt buộc theo quy định... Chính việc tuyển dụng tràn lan, không đúng quy định đã dẫn tới tình trạng thừa cán bộ, công chức, viên chức, thậm chí có thời điểm thừa tới gần 150% (năm 2015, biên chế tỉnh giao cho cơ quan HĐND, UBND huyện là 76 biên chế, nhưng thực tế có tới 176 người đang làm việc). Riêng khối giáo dục, tình trạng này càng phổ biến hơn khi bậc học mầm non (MN) biên chế giao 523, thực tế có tới 725 người; bậc tiểu học (TH) biên chế giao 660 người, thực tế có tới 858 người; bậc THCS biên chế giao 631 người, thực tế có 908 người.

Việc tuyển dụng sai chuyên môn, thừa vị trí cũng diễn ra tại huyện Vĩnh Lộc. Trong hai năm 2013 và 2014, địa phương đã tuyển dụng công chức xã sai chuyên môn 13 trường hợp, thừa vị trí làm việc 37 trường hợp so với quy định tại Quyết định 619/QĐ-UBND tỉnh; năm 2014 tuyển dụng công chức xã thừa 47 trường hợp và năm 2015 thừa 43 trường hợp so với quy định tại Quyết định 1650/QĐ-UBND tỉnh. Quá trình tuyển dụng, địa phương không thông báo cho UBND tỉnh theo quy định tại Điều 17, Thông tư 06/2012/TT-BNV, ngày 30-10-2012 của Bộ Nội vụ. Ngoài ra, địa phương cũng không báo cáo với Chủ tịch UBND tỉnh mà tự ký hợp đồng lao động 1 năm với 405 người (chủ yếu thuộc khối giáo dục, tại thời điểm 31-12-2015)...

Những bất cập, trái quy định xảy ra trong quá trình tuyển dụng, bổ nhiệm cán bộ, công chức, viên chức ở các địa phương đã khiến nhiều người băn khoăn đặt câu hỏi: Liệu có hay không việc lạm dụng quyền tự quyết, tự chịu trách nhiệm được quy định tại Quyết định số 685 ngày 2-3-2007 của UBND tỉnh về phân công, phân cấp quản lý tổ chức bộ máy và cán bộ, công chức? Trách nhiệm của người đứng đầu và các cơ quan tham mưu ra sao khi để xảy ra tình trạng tuyển dụng thừa và sai nêu trên?

... đến giải pháp “sửa sai”...

Tinh giản biên chế là chính sách liên quan trực tiếp đến quyền lợi và đời sống của nhiều người, cho nên cần được làm một cách bài bản và thận trọng. Trong khi nhiều địa phương hoặc vẫn “án binh bất động”, hoặc vừa làm vừa nghe ngóng tình hình, thì cuối tháng 6-2016 huyện Vĩnh Lộc đã tiên phong “nổ phát súng đầu tiên” để giải quyết bài toán dôi dư giáo viên (GV), nhân viên với việc chấm dứt hợp đồng lao động đối với 376 người. Động thái của huyện Vĩnh Lộc đã gây nên cơn dư chấn không hề nhẹ, khiến người trong cuộc hoang mang, người ngoài cuộc băn khoăn. Sức nóng càng được nhân lên theo cấp số nhân khi đầu tháng 9-2016, huyện Yên Định cũng ra quyết định chấm dứt hợp đồng với 639 GV, nhân viên. Cùng với đó, trên cơ sở rà soát và xác định tình trạng thừa, thiếu GV ở các cấp học, địa phương đã tổ chức luân chuyển từ trường thừa sang trường thiếu ở cấp MN 27 GV, TH 19 GV, THCS 41 GV và chuyển từ khối THCS xuống TH 67 GV; điều động tăng cường 25 GV TH đến các trường TH còn thiếu GV theo tỷ lệ 1/1...

Trước sức nóng của vấn đề tinh giản biên chế đang đặt ra đối với tất cả các cấp, ngành, địa phương, đơn vị thì việc giải quyết cho được bài toán thừa – thiếu GV lại càng trở nên cấp thiết. Vấn đề là phải làm thế nào cho rốt ráo và hiệu quả thay vì chỉ khơi ra rồi... đóng lại, để đó. Những động thái mạnh mẽ của chính quyền 2 huyện Vĩnh Lộc, Yên Định cũng đã khiến dư luận lúc bấy giờ đặt ra nhiều câu hỏi. Đó là việc chấm dứt lao động này liệu có đúng? Và số phận của những con người đã gắn đời mình với bục giảng suốt dăm, bảy, mười năm, thậm chí là lâu hơn nữa, rồi sẽ đi về đâu? Song, theo như trao đổi của ông Trịnh Hồng Sơn, Phó Trưởng phòng Nội vụ huyện Yên Định, thì nhiều hợp đồng lao động được ký trái với quy định nên buộc phải cắt; đồng thời, việc chấm dứt hợp đồng này là đúng với chủ trương tinh giản biên chế của tỉnh. Không những thế, đây là việc bắt buộc phải làm, bởi kinh phí dùng để chi trả lương và phụ cấp cho 639 lao động lên đến trên 20 tỷ đồng/năm là quá lớn. “Thiếu kinh phí để duy trì hợp đồng” cũng là lý giải của Trưởng Phòng Nội vụ huyện Vĩnh Lộc Đỗ Văn Nam khi trao đổi với chúng tôi về nguyên nhân địa phương cắt hàng loạt hợp đồng GV. Rõ ràng là, kinh phí để dùng duy trì hàng trăm hợp đồng lao động mỗi năm đã trở thành một loại “ám ảnh” với các địa phương, bởi không chỉ vượt quá khả năng chi trả mà còn tạo ra gánh nặng cho ngân sách suốt nhiều năm liền. Điều này cũng đồng nghĩa với kinh phí chi đầu tư cho sự nghiệp giáo dục bị co lại và chất lượng giáo dục cũng chịu ảnh hưởng.

Cắt giảm hàng trăm GV, nhân viên hợp đồng, suy cho cùng cũng chỉ là giải pháp “sửa sai” trong công tác tuyển dụng lao động do lịch sử để lại. Cũng may là, mặc dù cách làm của huyện Yên Định đã “gây bão” dư luận, song địa phương đã kịp thời có những động thái trấn an trong đội ngũ cán bộ, GV và nhất là có chế độ hỗ trợ bước đầu đối với số GV bị cắt hợp đồng. Cùng với đó, huyện đã có Tờ trình số 157/TTr-UBND gửi UBND tỉnh xin bổ sung số biên chế GV còn thiếu. Đồng thời, đang xin “mở hướng” cho địa phương được hợp đồng với 253 vị trí làm việc còn thiếu ở các bậc học và môn học. Ngoài ra, trong phương án thi tuyển GV, địa phương sẽ có một số cơ chế ưu tiên đối với những GV đã bị cắt hợp đồng vẫn có nhu cầu làm việc...

 Có thể nói, việc cắt hợp đồng lao động trong khối giáo dục là một “phép thử” đầy căng thẳng và là một bước đi không hề dễ dàng để thực hiện chủ trương tinh giản biên chế ở hai huyện Vĩnh Lộc, Yên Định. Trong khi tinh giản biên chế được ví như một cuộc “đại phẫu” mà dù có đau đớn đến mấy cũng phải quyết thực hiện. Song, do chính sách này liên quan trực tiếp đến đời sống hằng ngày của hàng trăm con người, cho nên đây còn là một loại “tâm bệnh” không dễ kê đơn bốc thuốc. Chính vì lẽ đó, việc tinh giản phải được thực hiện một cách quyết liệt, công khai, minh bạch, tạo được sự đồng thuận. Nhưng, như ý kiến của nhiều chuyên gia thì muốn tinh giản biên chế đạt được kết quả, trước hết phải dự báo một cách toàn diện các tác động của chính sách này đến hoạt động của cả bộ máy. Đồng thời, cần một cách thức, lộ trình thực hiện phù hợp để không gây xáo trộn và bức xúc trong đội ngũ cũng như dư luận xã hội.

Quay lại câu hỏi ban đầu là liệu có hay không việc lạm dụng quyền tự quyết, tự chịu trách nhiệm được quy định tại Quyết định số 685 ngày 2-3-2007 của UBND tỉnh về phân công, phân cấp quản lý tổ chức bộ máy và cán bộ, công chức? Trách nhiệm của người đứng đầu và các cơ quan tham mưu ra sao khi để xảy ra tình trạng tuyển dụng thừa và sai nêu trên? Câu trả lời đã có khi Yên Định và Vĩnh Lộc đã tiến hành xử lý sai phạm của các tổ chức, cá nhân liên quan trong quá trình thực hiện tinh giản biên chế trên địa bàn. Đặc biệt, kết luận thanh tra của Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy đã đưa ra các hình thức kỷ luật đối với ông Lê Quang Tuấn, nguyên Chủ tịch huyện Vĩnh Lộc và bà Ngô Thị Hoa, nguyên Chủ tịch UBND huyện Yên Định, do những sai phạm và để xảy ra sai phạm trong thời kỳ đương chức. Việc xử lý này có thể chưa làm hài lòng nhiều người, nhưng đã bước đầu cho thấy sự vào cuộc nghiêm túc, trách nhiệm của các ban, ngành cấp tỉnh và cấp ủy, chính quyền cơ sở.

... và hiệu ứng tích cực bước đầu

Sau những ồn ào, căng thẳng do việc “thanh lý” hàng trăm hợp đồng lao động và những xáo trộn ban đầu do bỗng dưng “hụt” mất hàng chục biên chế, song, như khẳng định của ông Nguyễn Văn Tâm, Phó Chủ tịch UBND huyện Vĩnh Lộc, mặc dù địa phương cắt tới 420 hợp đồng lao động cùng một thời điểm (cả khối giáo dục, UBND huyện và các đơn vị sự nghiệp) và thực hiện tinh giản biên chế đối với 33 người (gồm cả công chức các cơ quan, đơn vị, công chức xã và giáo dục), song điều này không gây ảnh hưởng đến hoạt động của các cơ quan, đơn vị trên địa bàn. Đồng thời, số biên chế hiện có đủ khả năng đáp ứng yêu cầu công việc và hoàn thành nhiệm vụ được giao. Cùng chung quan điểm trên, ông Trịnh Hồng Sơn, Phó Trưởng Phòng Nội vụ huyện Yên Định, nhấn mạnh: Việc tinh giản được 51 biên chế (trong 3 năm 2015, 2016, 2017) và chấm dứt hợp đồng đối với 639 GV, nhân viên không chỉ giúp giảm bớt gánh nặng cho ngân sách địa phương, mà còn giúp tinh gọn và nâng cao hiệu quả hoạt động của bộ máy. Đặc biệt, việc tinh giản còn giúp nâng cao chuẩn trình độ chuyên môn của đội ngũ công chức xã.

Có phải một nghịch lý từng tồn tại và hẳn vẫn còn tồn tại khi không ít địa phương luôn than nhiều việc, thiếu người; trong khi tình trạng công chức, viên chức “sáng cắp ô đi tối cắp ô về”, hiệu quả công việc thấp, bộ máy công quyền cồng kềnh, biên chế cứ phình lên và đè nặng xuống ngân sách Nhà nước...? Thế nhưng, khi những sai phạm được chỉ ra và xử lý, ví như tại Vĩnh Lộc và Yên Định; hay khi tinh giản biên chế được thực hiện trúng và đúng, thì không chỉ đội ngũ nhân sự được sàng lọc, mà nhiều lợi ích to lớn khác cũng theo đó mà hiện hữu. Trường THCS Vĩnh Hưng (Vĩnh Lộc) là một trong những cơ sở giáo dục nằm trong “tâm bão” tinh giản biên chế của địa phương, khi nhà trường có tới 4 GV tinh giản và 10 GV, nhân viên bị cắt hợp đồng. Theo như chia sẻ của thầy giáo Lê Văn Hoàn, hiệu trưởng nhà trường, thì việc tinh giản và cắt giảm này đã giúp bộ máy quản lý của nhà trường trở nên gọn nhẹ hơn, đội ngũ cán bộ, GV được trẻ hóa với trình độ chuyên môn cao, đủ khả năng đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục. Từ đó, chất lượng giáo dục của nhà trường trong năm học 2016-2017 có sự chuyển biến rõ nét, với 50% học sinh đạt học lực khá, chất lượng giáo dục mũi nhọn xếp thứ 6/16 trường, 100% học sinh đậu lớp 10... Tương tự, Trường Tiểu học thị trấn Quán Lào (Yên Định) có 6 GV, nhân viên thuộc diện chấm dứt hợp đồng lao động. Trao đổi với cô giáo Vũ Thị Dung, phó hiệu trưởng nhà trường, chúng tôi được biết: 6 GV, nhân viên này đều nằm trong diện dôi dư, vì vậy, sau khi cắt hợp đồng, công tác dạy và học của nhà trường vẫn được bảo đảm. Ban đầu, khi có quyết định cắt hợp đồng, các thầy cô cũng rất hoang mang, nhưng được sự động viên của tập thể ban giám hiệu, GV nhà trường, cùng sự nỗ lực của bản thân mỗi người, đến nay, họ đã tìm được hướng đi riêng, có thu nhập ổn định cuộc sống.

Tinh giản biên chế với đối tượng chịu tác động cụ thể và trực tiếp nhất là con người. Do vậy, quá trình một cánh cửa khép lại cần rất nhiều sự cân nhắc, tính toán để thêm những cánh cửa khác được mở ra, hay cũng chính là trao cho họ cơ hội mới về việc làm và thu nhập sao cho phù hợp và công bằng. Cách làm của hai huyện Yên Định và Vĩnh Lộc đã cho thấy sự cương quyết và linh hoạt, đúng như tinh thần Nghị quyết số 39-NQ/TW của Bộ Chính trị.

In bài viết

Gửi ý kiến của bạn

Gửi ý kiến của bạn

 
Thông tin thời tiết
Tỉ giá ngoại tệ
Thông tin giá vàng
Chứng khoán


- Cao đẳng Dược Tp HCM


- Tuyển sinh Cao đẳng Y Dược Hà Nội


- Cao đẳng Y Dược Đồng Nai



- Trường Cao đẳng Y Dược Pasteur


- Tuyển sinh Y Dược


- Xét tuyển Cao đẳng Dược Hà Nội


- Trường Cao đẳng Dược Hà Nội


- Cao đẳng Dược Hà Nội


- Xét tuyển Cao đẳng Y Dược Hà Nội


- Tuyển sinh Cao đẳng Y Hà Nội


- Y học cổ truyền Tp HCM


- Y học cổ truyền


- Dược sĩ


- Thuốc Bắc


- Phục hình răng


- Kỳ thi THPT Quốc Gia


- Nhà thuốc GPP


- Giảm báo tự nhiên


- Hôn nhân gia đình


- Thẩm mỹ nữ


- Bác sĩ Thẩm mỹ


- Tăng cân nhanh


- Viện Thẩm Mỹ Hà Nội


- Trường Cao đẳng Y Dược Hà Nội


- Xét tuyển Cao đẳng Y Dược Hà Nội


- điện thoại iphone


- nấm phụ khoa

- rong kinh

- Chung cư Green Pearl


- Cao đẳng Dược TPHCM

- vé máy bay đi thanh hóa